شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٣٧١ - تَسْقُطُ (انعام٥٩/ )
ابراهيم رويگردان خواهد شد...» اين آيه مىگويد:آيا اين سفاهت نيست كه انسان،آيينى را با اين پاكى و درخشندگى رها كند و در بيراهههاى شرك و كفر و فساد گام بگذارد؟آيينى كه با روح و فطرت انسان آشنا و سازگار است و با عقل و خرد هماهنگ...(ج ٤٦٠/١ و ٤٨١،ج ٢٦٧/٣-٢٦٨.)
س ق ر
سقر:(مدثر٢٧/.)[*]
بر وزن«سفر»در اصل از مادّۀ«سقر»(بر وزن فقر)به معنى«دگرگون شدن و ذوب شدن و تغيير رنگ دادن بدن و متأذى شدن براثر تابش آفتاب»است و از آنجا كه«جهنم»اين دگرگونى و آزار را به نحو شديد دارد يكى از نامهاى آن«سقر»است و اين واژه كرارا در قرآن آمده است.[**]
بعضى معتقدند كه«سقر»نام تمام دوزخ نيست،بلكه نام يكى از طبقات و دركات هولانگيز آن است و به عبارت ديگر بخش خاصى از دوزخ است كه سوزندگى فوقالعاده عجيبى دارد،چنان كه در روايتى از امام صادق(ع)نقل شده:
«درهاى است به نام«سقر»كه جايگاه متكبران است و هرگاه نفس بكشد دوزخ را مىسوزاند!»[١](ج ٧٦/٢٣،ج ٢٣٣/٢٥.)
س ق ط
تَسْقُطُ:(انعام٥٩/.)[***]
از«سقوط»گرفته شده به معنى«افتادن از جاى بلند»است[سقط،يسقط،سقوطا].آيۀ مورد بحث به موضوع علم خدا مىپردازد،مىگويد:
«...هيچ برگى(از درختى)نمىافتد مگر اين كه(خداوند)از آن آگاه است...»(مٰا تَسْقُطُ مِنْ وَرَقَةٍ إِلاّٰ يَعْلَمُهٰا)انعام٥٩/.
[*]وَ مٰا أَدْرٰاكَ مٰا سَقَرُ...«و تو نمىدانى سقر(دوزخ)چيست؟»مدثر٢٧/.
[**] سيوطى به نقل از جواليقى مىگويد:كلمۀ«سقر»عجمه و غير عربى است.«ترجمه الاتقان،ج ٤٧٣/٢.»
[١] تفسير صافى،ذيل آيۀ ٤٨ سورۀ قمر.
[***]...وَ مٰا تَسْقُطُ مِنْ وَرَقَةٍ إِلاّٰ يَعْلَمُهٰا...انعام٥٩/.