شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ١٠٥ - ذو القرنين (كهف٨٣/ )
اسلامى«ابو الكلام آزاد»كه روزى وزير فرهنگ كشور هند بود،در كتاب محققانهاى كه در اين زمينه نگاشته است آمده[١].
طبق اين نظريه ذو القرنين همان«كورش كبير»پادشاه هخامنشى است.
از آنجا كه نظريه اول و دوم تقريباً هيچ مدرك قابل ملاحظۀ تاريخى ندارد و از آن گذشته، نه اسكندر مقدونى داراى صفاتى است كه قرآن براى ذو القرنين شمرده و نه هيچيك از پادشاهان يمن.
بعلاوه اسكندر مقدونى،سدّ معروفى نساخته،اما«سدّ مأرب»در يمن،سدّى است كه با هيچيك از صفاتى كه قرآن براى سدّ ذو القرنين ذكر كرده است تطبيق نمىكند،زيرا سدّ ذو القرنين طبق گفتۀ قرآن از آهن و مس ساخته شده بود و براى جلوگيرى از اقوام وحشى بوده، در حالى كه سدّ مأرب از مصالح معمولى و به منظور جمعآورى آب و جلوگيرى از طغيان سيلابها ساخته شده بود كه شرح آن را قرآن در سورۀ«سبا»بيان كرده است.
به همين دليل بحث را بيشتر روى نظريّۀ سوم متمركز مىكنيم و در اين جا لازم مىدانيم به چند امر دقيقاً توجه شود:
نخستين مطلبى كه در اين جا جلب توجه مىكند اين است كه«ذو القرنين»(صاحب دو قرن)چرا به اين نام ناميده شده است؟ بعضى معتقدند اين نامگذارى به خاطر آن است كه او به شرق و غرب عالم رسيد كه عرب از آن تعبير به قرنى الشمس(دو شاخ آفتاب)مىكند.
بعضى ديگر معتقدند كه اين نام به خاطر اين بود كه دو قرن زندگى يا حكومت كرد و در اين كه مقدار قرن چه اندازه است نيز نظريات متفاوتى دارند.
بعضى مىگويند در دو طرف سر او برآمدگى مخصوصى بود و به خاطر آن به ذو القرنين معروف شد.
و بالاخره بعضى بر اين عقيدهاند كه تاج مخصوص او داراى دو شاخك بود.
و عقايد ديگرى كه نقل همۀ آنها به طول مىانجامد.
از قرآن مجيد بخوبى استفاده مىشود كه ذو القرنين داراى صفات ممتازى بود:
-خداوند اسباب پيروزيها را در اختيار او قرار داد.
[١]اين كتاب به فارسى ترجمه شده و به نام«ذو القرنين يا كورش كبير»انتشار يافته است و بسيارى از مفسران ومورخان معاصر،اين نظريه را با لحن موافق در كتابهاى خود مشروحاً آوردهاند.