شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ١٢٤ - ذو القرنين (كهف٨٣/ )
بخشيد و به آنها قدرت و شهامت داد تا بپاخيزند و آشكارا نداى توحيد سر دهند.
آيا نخستينبار در برابر پادشاه جبار زمان«دقيانوس»چنين اظهارى را كردند و يا در ميان تودۀ مردم،و يا هر دو يا خودشان در ميان خود؟درست روشن نيست،به هر حال از آيات قرآن به طور اشاره و از تواريخ به صورت مشروح اين حقيقت استفاده مىشود كه اصحاب كهف در محيط و زمانى مىزيستند كه بتپرستى و كفر،آنها را احاطه كرده بود و يك حكومت جبار و ستمگر كه معمولا حافظ و پاسدار شرك و كفر و جهل و غارتگرى و جنايت است بر سر آنها سايۀ شوم افكنده بود.
امّا اين گروه از جوانمردان كه از هوش و صداقت كافى برخوردار بودند سرانجام به فساد اين آيين پى بردند و تصميم بر قيام گرفتند و يا در صورت عدم توانايى،از آن محيط آلوده مهاجرت كردند.(ج ٣٦١/١٢.)
رابِطُوا:(آل عمران٢٠٠/.)[*]
از«رباط»[**]و در اصل از مادّۀ«ربط»گرفته شده و معنى اصلى آن«بستن چيزى در مكانى»است(مانند بستن اسب در يك محلّ)و بههمينجهت به كاروانسرا«رباط»گفته مىشود و«ربط قلب»به معنى«آرامش دل و سكون خاطر»است،گويا به محلى بسته شده است و«مرابطه»به معنى«مراقبت از مرزها»آمده است،زيرا سربازان و مركبها و وسايل جنگى را در آن محل نگاهدارى مىكنند.
«مرابطه»معنى وسيعى دارد و هرگونه آمادگى براى دفاع از خود و جامعه اسلامى را شامل مىشود،در فقه اسلامى نيز در باب جهاد بحثى تحت عنوان«مرابطه»يعنى آمادگى براى حفظ مرزها در برابر هجوم احتمالى دشمن ديده مىشود كه احكام خاصى براى آن بيان شده است.
در بعضى از روايات به علما و دانشمندان نيز«مرابط»گفته شده است،امام صادق(ع)طبق روايتى مىفرمايد:
*)يٰا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اصْبِرُوا وَ صٰابِرُوا وَ رٰابِطُوا وَ اتَّقُوا اللّٰهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ.«اى كسانى كه ايمان آوردهايد(در برابرمشكلات و هوسها)استقامت كنيد و در برابر دشمنان(نيز)استقامت به خرج دهيد و از مرزهاى خود،مراقبت به عمل آوريد واز خدا بپرهيزيد شايد رستگار شويد»آل عمران٢٠٠/.
**)وَ أَعِدُّوا لَهُمْ مَا اسْتَطَعْتُمْ مِنْ قُوَّةٍ وَ مِنْ رِبٰاطِ الْخَيْلِ تُرْهِبُونَ بِهِ عَدُوَّ اللّٰهِ وَ عَدُوَّكُمْ...«و شما(اى مؤمنان)در مقاممبارزه با آنها خود را مهيا كنيد و تا آن حد كه توانيد از آذوقه و آلات جنگى و اسبان سوارى براى تهديد دشمنان خدا و دشمنانخود فراهم سازيد...»انفال٦٠/.