نه تنها سودى نمى‌برند بلكه اصل سرمايه را نيز از دست مى‌دهند و به تمام معنى ورشكست مى‌شوند،نمونۀ كامل گروه اول،مجاهدان راه خدا هستند،چنان كه قرآن دربارۀ آنها مى‌گويد:

يٰا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا هَلْ أَدُلُّكُمْ عَلىٰ تِجٰارَةٍ تُنْجِيكُمْ مِنْ عَذٰابٍ أَلِيمٍ تُؤْمِنُونَ بِاللّٰهِ وَ رَسُولِهِ وَ تُجٰاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللّٰهِ بِأَمْوٰالِكُمْ وَ أَنْفُسِكُمْ...«اى افراد با ايمان!آيا شما را به تجارتى راهنمايى بكنم كه از عذاب دردناك رهاييتان مى‌بخشد؟(و به سعادت جاويدان رهنمونتان مى‌شود)، ايمان به خدا و رسول او بياوريد و در راه او با مال و جان جهاد كنيد...»(صف١٠/ و ١١.) و نمونۀ واضح گروه دوم منافقانند كه قرآن پس ذكر كارهاى مخرب آنها كه در لباس اصلاح و عقل انجام مى‌گيرد،مى‌گويد:

«آنها كسانى هستند كه هدايت را با گمراهى مبادله كردند و اين تجارت نه براى آنها سودى داشت و نه مايۀ هدايت شد»اين گروه در موقعيتى قرار داشتند كه مى‌توانستند بهترين راه را انتخاب كنند،آنها در كنار چشمۀ زلال وحى قرار داشتند،در محيطى مملو از صفا و صداقت و ايمان.

اما آنها به جاى اين كه از اين موقعيت خاص كه در طول قرون،تنها نصيب گروه اندكى شده است بالاترين بهره را ببرند،هدايت را دادند و گمراهى را خريدند،هدايتى كه در درون فطرتشان بود،هدايتى كه در محيط وحى موج مى‌زد،همۀ اين امكانات را از دست دادند به گمان اين كه با اين كار مى‌توانند مسلمين را در هم بكوبند و رؤياهاى شومى را كه در مغز خود مى‌پروراندند تحقق بخشند.

اين معاوضه و انتخاب غلط دو زيان بزرگ همراه داشت:

نخست اين كه سرمايه‌هاى مادى و معنوى خويش را از دست دادند بى‌آنكه در مقابل آن سودى ببرند.

و ديگر اين كه حتّى به نتيجۀ شوم مورد نظر خود نيز نرسيدند،زيرا اسلام با سرعت پيشرفت كرد و بزودى صفحۀ جهان را فراگرفت و اين منافقان رسوا شدند.(ج ٩٧/١،١٠٥-١٠٦.)

ر ب ص

تَرَبَّصْتُم:(حديد١٤/.)[*]

از«تربّص»گرفته شده و در اصل به معنى«انتظار كشيدن»است،خواه انتظار بلا و مصيبت

*)...وَ لٰكِنَّكُمْ فَتَنْتُمْ أَنْفُسَكُمْ وَ تَرَبَّصْتُمْ وَ ارْتَبْتُمْ...»حديد١٤/.