يك معنى دانسته‌اند و بعضى گفته‌اند«ضياء»كه در مورد نور خورشيد به كار رفته همان نور قوى است،اما كلمۀ«نور»كه دربارۀ ماه به كار رفته نور ضعيف‌تر است(يونس٥/.) نظر ديگر دراين‌باره اين است كه«ضياء»به معنى نور ذاتى است،ولى«نور»مفهوم اعم دارد كه ذاتى و عرضى هر دو را شامل مى‌شود بنابراين،تفاوت تعبير در آيۀ مورد بحث اشاره به اين نكته است كه خداوند خورشيد را منبع جوشش نور قرار داد در حالى كه نور ماه جنبه اكتسابى دارد و از خورشيد سرچشمه مى‌گيرد.اين تفاوت با توجه به پاره‌اى از آيات قرآن صحيح‌تر به نظر مى‌رسد،زيرا در آيۀ ١٦ سورۀ نوح مى‌خوانيم:

«وَ جَعَلَ الْقَمَرَ فِيهِنَّ نُوراً وَ جَعَلَ الشَّمْسَ سِرٰاجاً»و در آيۀ ٦١ سورۀ فرقان مى‌خوانيم:

«...وَ جَعَلَ فِيهٰا سِرٰاجاً وَ قَمَراً مُنِيراً»با توجه به اين كه«سراج»(چراغ)نور از خودش پخش مى‌كند و منبع و سرچشمۀ نور است و خورشيد در دو آيۀ فوق تشبيه به سراج شده است روشن مى‌شود كه در آيات مورد بحث نيز اين تفاوت بسيار مناسب است.

در اين كه آيا«ضياء»جمع است يا مفرد،در ميان اهل ادب و نويسندگان لغت اختلاف است،بعضى مانند نويسندۀ كتاب قاموس آن را مفرد دانسته‌اند،ولى بعضى ديگر مانند زجّاج، «ضياء»را جمع«ضوء»مى‌دانند،نويسندۀ تفسير المنار و تفسير قرطبى نيز اين معنى را پذيرفته‌اند و مخصوصا«المنار»براساس آن،استفادۀ خاصى از آيه كرده است و مى‌گويد:

ذكر«ضياء»به صورت جمع در قرآن در مورد نور آفتاب اشاره به چيزى است كه علم امروز پس از قرنها آن را اثبات كرده است و آن اين كه نور آفتاب مركب از هفت نور و يا به تعبير ديگر هفت‌رنگ است،همان رنگهايى كه در رنگين كمان،و به هنگام عبور نور از منشورهاى بلورين ديده مى‌شود.(ج ٢٢٦/٨،ج ٤٢٣/١٣.)

ض‌ور /ض‌ى‌ر

ضير:(شعراء٥٠/.)[*]

به معنى«زيان رساندن و رنج دادن»است[ضيرا و ضورا].اين آيه ناظر بر احوال ساحران و

[*]قٰالُوا لاٰ ضَيْرَ إِنّٰا إِلىٰ رَبِّنٰا مُنْقَلِبُونَ.«(ساحران به فرعون)گفتند مهم نيست(گزندى بر ما نيست)ما به‌سوىپروردگارمان بازمى‌گرديم »شعراء٥٠/.