شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٤٠٠ - سامدون (نجم٦١/ )
نخست به معنى لغوى آن،سپس به ذكر تفسيرى كه از همه روشنتر به نظر مىرسد و با قرائن آيات هماهنگتر است بپردازيم.
«سلوى»در اصل به معنى«آرامش و تسلّى»است و بعضى از ارباب لغت و بسيارى از مفسران آن را يك نوع«پرنده»دانستهاند،گرچه بعضى از مفسران آن را به معنى«عسل» گرفتهاند،ولى آن يك نوع پرنده است كه بنى اسرائيل از گوشت آن استفاده مىكردند.
در تفسيرى كه بعضى از مسيحيان به عهدين نوشتهاند تأييد اين نظريه را مىبينيم،آنجا كه مىگويد:
«بدان كه«سلوى»از افريقا به طور زياد حركت كرده به شمال مىروند كه در جزيرۀ كاپرى، ١٦ هزار از آنها را در يك فصل صيد كردند...اين مرغ از راه درياى قلزم آمده،خليج عقبه و سوئز را قطع كرده،در شبه جزيرۀ سينا داخل مىشود و از كثرت تعب و زحمتى كه در بين راه كشيده است به آسانى با دست گرفته مىشود و چون پرواز كند غالبا نزديك زمين است...راجع به اين قسمت در سفر خروج و سفر اعداد(از تورات)سخن رفته است»[١].
از اين نوشته استفاده مىشود كه مقصود از«سلوى»همان پرندۀ مخصوص پرگوشتى است كه شبيه و اندازۀ كبوتر است،البته لطف مخصوص خداوند به بنى اسرائيل در دوران سرگردانىشان در بيابان سينا سبب شده بود كه اين پرنده به طور فراوان در طول اين مدت در آنجا وجود داشته باشد تا بتوانند از آن استفاده كنند وگرنه به طور عادى مشكل بود چنين نعمتى نصيبشان شود.(ج ٢٦٢/١ تا ٢٦٤.)
س م د
سامدون:(نجم٦١/.)[*]
آيۀ مورد بحث ناظر بر احوال متكبران مغرور است كه همچون حيوانات به خواب و خور مشغولند،در عيش و نوش غرقند و از حوادث دردناك و كيفرهاى شديدى كه در پيش دارند و نزديك است دامانشان را بگيرد بىخبرند! به هر حال«سامدون»از«سمود»(بر وزن جمود)گرفته شده و به معنى«لهو و سرگرمى و
[١]قاموس كتاب مقدس(مستر هاكس)،صفحه ٤٨٣.
[*]...وَ أَنْتُمْ سٰامِدُونَ...«...و پيوسته در غفلت و هوسرانى به سر مىبريد...»نجم٦١/.