شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٣٤٧ - سارِعُوا (آل عمران١٣٣/ )
مسلط باشند و از مشاهدۀ آن لذت برند.
ابن عباس مىگويد:اين تختهاى بلند چنان هستند كه وقتى صاحبان آنها ارادۀ جلوس برآن كنند تواضع مىكند و فرومىنشيند و بعد از جلوس به حال اوّل بازمىگردد .
اين احتمال نيز وجود دارد كه توصيف اين تختها به«مرفوعة»اشاره به گرانبها بودن آنهاست و آنگونه كه بعضى گفتهاند از قطعات طلا ساخته شده و مزين به زبرجد و در و ياقوت است.[*]
جمع ميان هر دو تفسير نيز ممكن است(ج ٤٢٧/٢٢،ج ٢١٠/٢٣،ج ٤٢٢/٢٦-٤٢٣.٩
س ر ع
سارِعُوا:(آل عمران١٣٣/.)[**]
«بر يكديگر سبقت بجوييد»اين كلمه از«مسارعت»گرفته شده و به معنى كوشش و تلاش دو يا چند نفر براى پيشى گرفتن از يكديگر در رسيدن به يك هدف است و در كارهاى نيك قابل ستايش و در كارهاى بد،نكوهيده است.(اصل كلمه از مادّۀ«سرع»به فتح يا به كسر سين به معنى شتافتن و تند رفتن است).
آيۀ مورد بحث مىگويد:«و بر يكديگر سبقت بجوييد براى رسيدن به آمرزش پروردگار خود...»(وَ سٰارِعُوا إِلىٰ مَغْفِرَةٍ مِنْ رَبِّكُمْ...)آل عمران١٣٣/.
در اين آيه كوشش و تلاش نيكوكاران را تشبيه به يك مسابقۀ معنوى كرده كه هدف نهايى آن آمرزش الهى و نعمتهاى جاويدان بهشت است(براى رسيدن به اين هدف بر يكديگر سبقت بگيريد)[***].
*)پيرامون واژۀ«سرر»در تفسير نمونه،ذيل آيۀ ٤٧ سوره حجر(ج ٩٢/١١)و همچنين ذيل آيۀ ٤٤ سورۀ صافات(ج ٥٣/١٩)بحث و گفتگو شده است.
[**]وَ سٰارِعُوا إِلىٰ مَغْفِرَةٍ مِنْ رَبِّكُمْ...آل عمران١٣٣/.
[***] فرق بين«سرعت»و«عجله»آن است كه سرعت به پيشى گرفتن در چيزهايى گفته مىشود كه تقدّم و پيشى در آنجاسزاوار و پسنديده است،لكن عجله به پيشى گرفتن در چيزهايى اطلاق مىشود كه تقدّم و پيشى در آنها سزاوار و پسنديدهنيست.بنا بر آنچه از موارد استعمال اين دو كلمه استفاده مىشود اين است كه سرعت بيشتر ملازمه با عمل بدنى و جوارح داردبه خلاف عجله كه بيشتر در امور قلبى و روانى استعمال مىشود.(تبيين اللغات لتبيان الآيات).