شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٢٥ - تدْرُسُون(تدريس) (آل عمران٧٩/ )
درس
دَرَسُوا(درس):(اعراف١٦٩/.)[*]
در لغت به معنى«تكرار چيزى»است و از آنجا كه به هنگام مطالعه و فراگرفتن چيزى از استاد و معلم،مطالب تكرار مىشود به آن«درس»گفته شده است،«كهنگى و فرسودگى»را «درس و اندراس»مىگويند همانطور كه فى المثل باد و باران و ديگر حوادث پىدرپى بر بناهاى كهنه موجب فرسودگى آنها شده است.
آيۀ مورد بحث اشاره به رشوه خواريهاى جمعى از يهود و تحريف آيات آسمانى و فراموش كردن احكام پروردگار به خاطر تضاد با منافع آنها مىكند و مىفرمايد:
«...آيا اينها بهوسيلۀ كتاب آسمانىشان تورات پيمان نبسته بودند كه بر خدا دروغ نبندند و احكام او را تحريف نكنند و جز حق چيزى نگويند(اگر آنها از آيات الهى آگاهى نداشتند و دست به اين اعمال خلاف مىزدند ممكن بود براى خودشان عذرى بسازند،ولى اشكال كار اين است كه)آنها كراراً محتويات تورات را ديده و خوانده و فهميده بودند...»(وَ دَرَسُوا مٰا فِيهِ)اعراف١٦٩/.(ج ٤٣٤/٦.)
تدْرُسُون(تدريس):(آل عمران٧٩/.)[**]
در اصل از مادّۀ«درّس و دِراسَة»به تعليماتى گفته مىشود كه از روى كتاب و دفترى باشد، تفاوت اين كلمه با«تعليم»از اين نظر است كه تعليم معنى وسيع و گستردهاى دارد به طورى كه هرگونه ياد دادن از طريق گفتار و كردار نسبت به افراد با سواد و بىسواد را شامل مىشود و نسبت به«تدريس»به اصطلاح«اعم»است.
آيۀ مورد بحث پاسخ صريح و قاطع به افراد و به تمام كسانى است كه پيشنهاد پرستش انبياء را مىكردند،مىفرمايد:
«براى هيچ بشرى سزاوار نيست كه خداوند كتاب آسمانى و حكم و نبوت به او بدهد و
[*]...أَ لَمْ يُؤْخَذْ عَلَيْهِمْ مِيثٰاقُ الْكِتٰابِ أَنْ لاٰ يَقُولُوا عَلَى اللّٰهِ إِلاَّ الْحَقَّ وَ دَرَسُوا مٰا فِيهِ...اعراف١٦٩/.
[**]مٰا كٰانَ لِبَشَرٍ أَنْ يُؤْتِيَهُ اللّٰهُ الْكِتٰابَ وَ الْحُكْمَ وَ النُّبُوَّةَ ثُمَّ يَقُولَ لِلنّٰاسِ كُونُوا عِبٰاداً لِي مِنْ دُونِ اللّٰهِ وَ لٰكِنْ كُونُوا رَبّٰانِيِّينَ بِمٰاكُنْتُمْ تُعَلِّمُونَ الْكِتٰابَ وَ بِمٰا كُنْتُمْ تَدْرُسُونَ.آل عمران٧٩/.