شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٢٤١ - مُرْجاة (يوسف٨٨/ )
ز ج و
يُزْجىٖ:(اسراء٦٦/.)[*]
از مصدر باب افعال گرفته شده(از جاء)به معنى«حركت دادن مداوم چيزى»و يا«راندن با ملايمت»است،راندنى كه براى رديف كردن موجودات پراكنده مىباشد و اين تعبير دقيقا در مورد ابرها صادق است كه هر قطعه از آن از گوشهاى از درياها بر مىخيزد،سپس دست قدرت پروردگار آنها را بهسوى هم مىراند و پيوند مىدهد و متراكم مىسازد،همچنان كه در آيۀ ٤٣ سورۀ نور[**]خطاب به پيامبر(ص)آمده است:
«آيا نديدى كه خداوند ابرهايى را به آرامى مىراند،سپس ميان آنها پيوند مىدهد و بعد آن را متراكم مىسازد...» به طورى كه مىبينيم در اين آيه به گوشۀ ديگرى از شگفتيهاى آفرينش و علم و حكمت و عظمتى كه ماوراى آن نهفته است اشاره شده كه همه دلايل توحيد ذات پاك اوست.
(ج ١٩٤/١٢،ج ٥٠٢/١٤.)
مُرْجاة:(يوسف٨٨/.)[***]
اين واژه از«ازجاء»گرفته شده و ريشۀ اصلى آن«زجو»است و همانطور كه در بالا اشاره كرديم به معنى«راندن و دفع كردن»آمده و از آنجا كه بهاى كم و بىارزش را شخص گيرنده از خود دور مىسازد،به آن«مزجاة»گفته شده است.
آيۀ مورد بحث دربارۀ وارد شدن برادران يوسف بر يوسف است،مىگويد:
«هنگامى كه آنها وارد بر«يوسف»شدند،گفتند اى عزيز!ما و خاندان ما را ناراحتى فراگرفته و متاع كمى(براى خريد مواد غذايى)با خود آوردهايم،پيمانۀ ما را به طور كامل وفا كن...»يوسف٨٨/.
جالب اين كه برادران يوسف،با اين كه پدر تأكيد داشت دربارۀ يوسف و برادرش
[*]رَبُّكُمُ الَّذِي يُزْجِي لَكُمُ الْفُلْكَ فِي الْبَحْرِ لِتَبْتَغُوا مِنْ فَضْلِهِ...«پروردگارتان كسى است كه كشتى را در دريا براىشما به حركت در مىآورد تا از نعمت او بهرهمند شويد...»اسراء٦٦/.
[**]أَ لَمْ تَرَ أَنَّ اللّٰهَ يُزْجِي سَحٰاباً ثُمَّ يُؤَلِّفُ بَيْنَهُ ثُمَّ يَجْعَلُهُ رُكٰاماً...نور٤٣/.
[***]...وَ جِئْنٰا بِبِضٰاعَةٍ مُزْجٰاةٍ...«...و تنها متاع كم و بىارزشى همراه آوردهايم...»يوسف٨٨/.