دانشنامه شعر عاشورایی - محمد زاده، مرضیه - الصفحة ١٣٥٤ - سيد على موسوى گرما رودى
سيد على موسوى گرمارودى
سيّد على موسوى گرمارودى فرزند سيّد محمّد على در سال ١٣٢٠ ه. ش در قم متولّد شد. پدرش از عالمان دين بود. او تحصيلات خود را تا دورهى متوسطه در قم گذراند. هفده ساله بود كه به اتّفاق پدرش به مشهد عزيمت نمود و به تحصيل علوم عربى و ادبى پرداخت و پس از چهار سال به قم بازگشت و به فعاليت سياسى پرداخت. بعد از واقعهى پانزدهم خرداد به تهران رفت و به عنوان مدرّس در دبيرستان علوى به تدريس مشغول شد و در طى اين مدّت توانست علاوه بر ديپلم رياضى كه داشت، ديپلم ادبى خود را كسب كند. در سال ١٣٤٥ به دانشكده حقوق راه يافت و به اخذ درجه ليسانس نائل آمد. در سال ٤٨ نخستين دفتر شعر خود را به نام «عبور» انتشار داد و در طى همين ايّام بود كه با دكتر شريعتى و جلال آل احمد آشنا شد.
در سال ١٣٥٢ توسّط ساواك دستگير و بعد از طى چهار سال محكوميت از زندان آزاد شد و بعد از آزادى از زندان دو مجموعه از اشعار وى به نامهاى «سرود رگبار» و «در سايه سار نخل ولايت» را منتشر نمود.
كانون فرهنگى نهضت اسلامى را به اتفاق خانم طاهره صفّار زاده راه اندازى كرد و به عنوان دبير اوّل اين كانون انتخاب شد. در اين رابطه با جمعى از مبارزين و فعّالان سياسى از جمله مير حسين موسوى، زهرا رهنورد، شهيد دكتر باهنر، دكتر توسّلى و دكتر شريعتمدارى در صف واحد همكارى داشت.
بعد از پيروزى انقلاب به مدّت يكسال مجله گلچرخ كه ضميمهى ادبى روزنامهى اطّلاعات بود را اداره نمود.
گرمارودى دورهى دكتراى ادبيات را نيز گذراند و شرح زندگى و ديوان اديب الممالك فراهانى به عنوان رسالهى دكترى وى پذيرفته گرديد. وى در سرودن انواع شعر توانايى دارد امّا طبعش بيشتر به سرودن شعر نو متمايل است و از ميان قالبهاى شعرى، در شعر آزاد بىوزن امّا متوازن استادتر و هنر آورتر است و در قالبهاى كلاسيك در قصيده دستى تواناتر دارد.
گرمارودى در شعر زبانى مستقل و مختص به خود دارد. تركيبات و تعبيرات و وصفهاى او از حالات و احوال درونى و اعتقادى انسان، و اوصاف و تعابير او از طبيعت، از توانايى و آگاهى او بر ادب و شعر قديم و جديد حكايت دارد. گرمارودى از پيشتازان شعر مذهبى قبل از انقلاب است. اشعار او با درون مايه مذهبى در شعر نو درخشان و كم نظير است و مىتوان او را نامآورترين شاعر معاصر در زمينهى خلق اشعار دينى محسوب نمود به ويژه دو شعر «خط خون» او كه در رثاى سالار شهيدان و «در ساير سار نخل ولايت» كه در منقبت و مرثيت حضرت على (ع) سروده است در اوج و قلّهى رفيعى قرار دارند كه در شعر نو سابقهاى بر اين درخشانى يافت نمىشود. اين دو شعر كم نظير هم قوّت قريحه و هم صلابت ايمانى و غيرت دينى شاعر را نشان مىدهد.
آثار: مجموعههاى منظوم دكتر گرمارودى عبارتند از «عبور»، «سرود رگبار»، «فصل مردان سرخ»، «در سايه سار نخل ولايت»، «خط خون»، «چمن لاله»، «تا ناكجا»، «باران اخم» و «گزينه اشعار»
آثار منثور او عبارتند از «در مسلخ عشق»، «با تاريخ»، «شرح زندگى بافقى»، «شرح و تلخيص شاهنامه»، «جوشش و كوشش در شعر حافظ»، «بررسى ادبيات معاصر».
-*-