اَلباره، سرزمینی از ناحیۀ حمص در سوریه، ساکنان این ناحیه از قبیلۀ بهراء یمن بوده‌اند که پس از فتح این سرزمین به دست ابووعبیدة بن جراح در ١٦ق، بدانجا کوچیدند (ابن‌خردادبه، ٧٣؛ یعقوبی، ٣٢٤).
الباره بیش از اسلام بیش از اسلام شهری بزرگ و مرکز دادوستد روغن زیتون بوده است (I/ ١٠٢٤، EI٢). در این سرزمین دژی بود که به آن زاویة الباره می‌گفتند (عبدالمؤمن، ١/ ١٥٢). آثار باستانی بسیاری شامل مجسمه‌ها و معابد، از دورۀ حکومت رومیان در این ناحیه بر جای مانده که از جملۀ آنها تالار وسیعی است به طول ١٥ و عرض ٧ متر که تمامی آن در درون صخره‌ای با سقفی یکپارچه است. سطح این سقف به روغنی مخصوص آغشته شده که تاکنون نیز تغییر رنگ نداده است. بر روی یکی از تالارهای این دیوار شکل صلیب، و بر روی یکی از درهای آن نوشته‌ای به زبان رومی به چشم می‌خورد (غزی، ١/ ٥٢٣).
در تقسیمات جغرافیایی روستای الباره از توابع جنوبی احسم از شهرستان اریحا در استان ادلب در سوریه، و فاصلۀ آن تا مرکز بخش ٤ ﻛمـ است. جمعیت آن برابر سرشماری ١٩٩٢م/ ١٣٧١ش، ٠٧٥’٤نفر بوده است (المعجم ...، ٢/ ٢١٣). خانه‌های بافت قدیم این روستا از سنگ و گل است، اما ساختمانهای جدید از سنگ و سیمان ساخته می‌شود. مردم روستا بیشتر کشاورزی و دام‌پرورند که بجز کشت غلات، به پرورش درختان میوه همچون انگور، انجیر و هلو نیز می‌پردازند (همانجا).
الباره در جنگهای صلیبی میان مسلمانان و مسیحیان چندین‌بار دست به دست شد (EI٢، همانجا). در ٤٩٠ق/ ١٠٩٧م دقاق، امیر دمشق به اتفاق اتابک خود، طغتکین در نزدیکی الباره بر لشکری بزرگ از صلیبیان تاختند و آنان را غافلگیر کردند (ابن‌عدیم، ٢/ ١٣١؛ ابن‌تعزی بردی، ٥/ ١٤٦؛ رانسیمان، ١/ ٢٩٠-٢٩١). یک سال بعد ریموند به سرزمینهای مسلمانان حمله کرد و به الباره باخت. مردم شهر امان خواستند، ولی ریموند همۀ آنها را کشت و یا برده کرد و مسیحیان را در آنجا سکنى داد. وی مساجد را به کلیسا بدل کرد و یک تن از کشیشان لشکر خود را به مقام اسقفی آن شهر منصوب نمود (همو، ١/ ٣٣٩). اسقف الباره بسیاری از هماهنگیهای سپاه ریموند را صورت می‌داد، ازجمله: نحوۀ حرکت آن، چگونگی برخورد با مسلمانان و یا رساندن پیامهای او به دیگر فرماندهان و حکمرانان شهرهای تصرف شده (همو، ١/ ٣٥٥).
زمانی که امیر بلک بن ارتق به حکومت حلب رسید (٥١٧ق/ ١١٢٣م)، الباره را نیز تصرف کرد و اسقف شهر را به اسارت گرفت. در همان سال سران سپاه صلیبی که در اسارت امیربلک در قلعۀ خَرتَبِرت بودند، با نیرنگ گریختند و همزمان اسقف الباره نیز توانست بگریزد (ابن‌قلانسی، ٢٠٩-٢١٠). پس از تسلط دوبارۀ مسیحیان بر این شهر، نورالدین محمود بن زنگی در ٥٤٦ق/ ١١٥١م قلعۀ الباره را همراه با قلعه‌های دیگری، از آنان بازپس گرفت (ابن اثیر، ١١/ ١٥٤-١٥٥؛ ابن وردی، ٧٩؛ ٢/ ١١٩٣).
الباره همچنین نام سرزمینی کوهستانی از جزیرةالخضراء در اندلس است که کوههای مرتفع و باغهای میوۀ بسیار دارد (یاقوت، بلدان، ١/ ٤٦٠)؛ نیز نام قلعه‌ای است که ویرانه‌های آن بر روی قلۀ کوهی میان ماردین و آمد قرار گرفته است (همو، المشترک ...، ٣٥).

مآخذ

ابن اثیر، الکامل؛
ابن تغری بردی، النجوم؛
ابن‌خردادبه، عبیدالله، المسالک و الممالک، به کوشش محمد مخزوم، بیروت،١٤٠٨ق/ ١٩٨٨م؛
ابن عدیم، عمر، زیدةالحلب من تاریخ حلب، به کوشش سامی دهان، دمشق، ١٤٥٧ق؛
ابن قلانسی، حمزه، ذیل تاریخ دمشق، بیروت، ١٩٠٨م؛
ابن وردی، عمر، تتمةالمختصر فی اخبار البشر، به کوشش احمد رفعت بدراوی، بیروت، ١٣٨٩ق/ ١٩٧٠م؛
رانسیمان، استیون، تاریخ جنگهای صلیبی، ترجمۀ منوچهر کاشف، تهران، ١٣٦٠ش؛
سامی، شمس‌الدین، قاموس الاعلام، استانبول، ١٣٠٦ق؛
عبدالمؤمن بن عبدالحق، مراصد الاطلاع، به کوشش علی‌محمد بجاوی، بیروت، ١٣٧٣ق/ ١٩٥٤م؛
غزی، کامل، نهرالذهب فی تاریخ حلب، حلب، ١٣٤٣-١٣٤٥ق؛
المعجم الجغرافی، به کوشش عماد مصطفى طلاس، دمشق، ١٤١٣ق/ ١٩٩٢م؛
یاقوت، بلدان؛
همو، المشترک، ١٤٠٦ق/ ١٩٨٦م؛
یعقوبی، احمد، البلدان، لیدن، ١٨٩٢م؛
نیز:

EI٢.
محمدکاظم میرسجادی