مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٠ - مقدمه

«ارزش معلومات» نگارش یافته. سایر مقالاتی که تا کنون از طرف مؤلف تنظیم شده از این قرار است:

مقاله پنجم: پیدایش کثرت در علم

مقاله ششم: ادراکات اعتباریه

مقاله هفتم: مباحث وجود

مقاله هشتم: امکان و وجوب- جبر و اختیار

مقاله نهم: علّت و معلول

مقاله دهم: امکان و فعلیت- حرکت- زمان

مقاله یازدهم: حدوث و قدم- تقدّم، تأخّر، معیت

مقاله دوازدهم: وحدت و کثرت

مقاله سیزدهم: مهیت- جوهر و عرض

مقاله چهاردهم: خدای جهان و جهان (الهیات)

* در ضمن این فصول و مقالات آراء بسیاری از دانشمندان قدیم و جدید، چه الهی و چه مادی، مورد بحث و انتقاد قرار گرفته و به علت خاصی که بعداً گفته خواهد شد به مادیت جدید (ماتریالیسم دیالکتیک) بیشتر توجه شده و سعی شده است که تمام انحرافات این مکتب به طور وضوح نمایانده شود.

از زمانهای قدیم آراء و عقاید مادی مربوط به نفی علت اولی یا نفی غایت یا نفی تجرد روح در کتب فلسفه مطرح میشود ولی چیزی که به حسب تاریخ مسلّم است این است که در میان پیشینیان هیچگاه یک مکتب مشخص مادی که به کلی منکر ماوراء الطبیعه باشد و وجود را مساوی ماده بداند پدید نیامده است و از زمانهای بسیار قدیم که بحثهای فلسفی وجود داشته گفتگو از عالمی ماوراء عالم طبیعت در میان بوده و البته تردیدی نیست که این بحثها ابتدا بسیار بسیط و ساده بوده، بعدها به تدریج منطقیتر و برهانیتر شده و توسعه بیشتری پیدا کرده.

به طوری که از کلماتی که قدما نقل کردهاند بر میآید، نخستین بحثهای فلسفی