مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢١٧ - نکته ٢

نتیجههایی که از این بیان گرفته میشود با خود بیان سازگار نیست، زیرا نتیجه دومی (صحیح مطلق نداریم و غلط مطلق نداریم) خودش به عنوان صحیح مطلق گرفته میشود، چه، اگر این قضیه را صحیح نسبی بگیریم صحیح مطلق را اثبات خواهد نمود.

پس حقیقت که محصول طرز تفکر دیالکتیکی است همواره متحول و متکامل است.

دکتر ارانی در جزوه ماتریالیسم دیالکتیک صفحه ٥٦ میگوید:

«اصل دوم دیالکتیک «اصل تکامل ضدّین» یا «قانون تکاپوی طبیعت» است. واقعیت (ماده، زمان، مکان) چون زمان را در بر دارد شامل مفهوم تغییر نیز میباشد. این تغییر و شدن و تکامل، واقعیت دارد و تکاپوی طبیعت واقعی است. همین تکاپوی واقعی در مغز ما به صورت حقیقت قانون تکاپوی طبیعت تصویر میشود.»

تا آنجا که میگوید:

«این قانون راجع به حرکت (تغییر) واقعی اشیاء و حرکت حقایق (تصاویر واقعیت) در فکر است.»

در صفحه ٤٨ میگوید:

«دقت کنید که دو مفهوم را با یکدیگر مخلوط نکنید؛ اگر صحبت از دیالکتیک در طبیعت باشد غرض واقعیت دیالکتیک یعنی تأثیر متقابل اجزاء طبیعت و تکاپوی آنها بدون ارتباط با طرز تفکر بشر است، و اگر از اسلوب دیالکتیک باشد غرض تصویری از واقعیت دیالکتیک در مغز ماست که با یک واقعیت، نظیر است و طریقه استدلال ماست.»

پاسخ: این بیان دانشمندان مادی شامل دو قسمت است:

قسمت اول اینکه طبیعت خارجی در حال تغییر و تحول و تکامل است و سکون و