شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٨٩ - ٥٤٠٥ ردوا الجهل بالعلم
فكر كن پيش از كردن تا رستگار گردى از لغزش. يعنى هر كار كه خواهى بكنى پيش از كردن آن تأمل و تفكر كن در آن و تا صلاح و شايستگى آن ظاهر نشود مكن آنرا تا رستگار گردى از لغزش، يعنى اگر چنين كنى رستگار گردى از لغزش، و مراد رستگارى در اغلب اوقاتست و اگر نه با وجود فكر و تأمل نيز گاهى ممكن است كه لغزش بشود، و ممكن است كه مراد لغزشى باشد كه سبب خسران أخروى باشد و ظاهرست كه با وجود تأمل و تفكر و عدم تقصير در آن خسران أخروى بر آن مترتب نشود و اگر زيان دنيوى بر آن مترتب شود آن در حقيقت لغزشى نيست.
٥٤٠٢ ردع الهوى شيمة العقلاء.
بازداشتن هوا و خواهش خوى خردمندانست.
٥٤٠٣ ردع الشهوة و الغضب جهاد النبلاء.
بازداشتن خواهش و خشم جهاد تند فطرتانست يا مردم نجيب، يعنى ايشان هميشه مشغول اين جهاد باشند، يا اين كه ايشان اين را هم جهاد مىدانند بلكه جهاد اكبر مىشمارند، نه اين كه جهاد ايشان همين اين است.
٥٤٠٤ ردوا البادرة بالحلم.
بر گردانيد بادره را بحلم. «بادره» آنرا گويند كه بسبب تندى خشم كسى از او صادر شود از قول درشتى يا فعل ايذائى، و مراد اينست كه، بسبب حلم و شكيبائى در وقت خشم خود را نگاهداريد و مگذاريد كه چنين چيزى از شما صادر شود.
٥٤٠٥ ردوا الجهل بالعلم.
بر گردانيد جهل را بعلم، ظاهر اينست كه مراد به «جهل» لوازم جهل و نادانى است از افعال ناشايست، و مراد اينست كه: تحصيل علوم كنيد تا اين كه آنها از شما صادر نشود، يا اين كه با وجود علم هر گاه قصد چنين فعلى بكنيد بدانيد كه آن مقتضاى