شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٢٤٢ - ٥٩٥٩ طوبى لمن اطاع محمود تقواه، و عصى مذموم هواه
روز بازگشت. مراد اينست كه همين احسان ببندگان توشه باشد از براى او جهت روز بازگشت.
٥٩٥٦ طوبى لمن تجلبب بالقنوع و تجنب الاسراف.
خوشا از براى كسى كه پيراهن خود كند خشنودى بنصيب و قسمت خود را، و دورى گزيند از اسراف. «پيراهن خود كند» يعنى همواره آن را با خود دارد مانند پيراهن كه همراه است با آدمى.
٥٩٥٧ طوبى لمن تحلى بالعفاف و رضى بالكفاف.
خوشا از براى كسى كه زينت يابد بپرهيزگارى، و راضى شود بكفاف.
«كفاف» قدرى از روزى را گويند كه بآن ميانه روى توان كرد و با آن بىنياز از مردم توان بود.
٥٩٥٨ طوبى لمن كذب مناه و اخرب دنياه لعمارة اخراه.
خوشا از براى كسى كه دروغ شمارد آرزوى خود را، و خراب كند دنياى خود را از براى آباد كردن آخرت خود. «دروغ شمارد آرزوى خود را» يعنى باطل داند آنرا يا اين كه وعدههاى آن را دروغ داند و فريب آن نخورد. و ممكن است كه «كذب مناه» بمعنى «كذب عن مناه»[١] باشد و ترجمه اين باشد كه: خوشا از براى كسى كه باز ايستد از آرزوهاى خود.
٥٩٥٩ طوبى لمن اطاع محمود تقواه، و عصى مذموم هواه.
خوشا از براى كسى كه فرمان برد پرهيزگارى ستوده خود را، و نافرمانى كند خواهش نكوهيده خود را. مراد به «فرمان بردن پرهيزگارى ستوده خود» اينست كه پرهيزگار گردد و اطاعت پرهيزگارى خود كند كه ستوده شده است.
[١] - در منتهى الارب گفته:« كذب عن أمر از اراده آن باز ايستاد».