شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٥٦٤ - ٦٩٩٦ كيف يعدل فى غيره من يظلم نفسه؟!
چگونه راضى مىشود بقضا كسى كه راست نباشد يقين او؟! مراد اينست كه تا كسى يقين خود را بمعارف إلهيه راست نكند و او را يقين راست حاصل نشود باين كه هر چه حق تعالى كرده همه از روى علم و حكمت است و اصلا در آن حيف و جورى و غفلتى نشده او را راضى و خشنود نمىگردد بقضاى حق تعالى و نصيب و بهره كه باو داده بلكه در هر مرتبه كه باشد توقع و خواهش زياد بر آن داشته باشد.
٦٩٩٤ كيف يستقيم من لم يستقم دينه؟!
چگونه مستقيم مىشود كسى كه مستقيم نباشد دين او؟! مراد اينست كه تا كسى دين او مستقيم و راست نباشد او مستقيم و راست نباشد يعنى أعمال و طاعات و عبادات او صحيح و درست نباشد بلكه فاسد و باطل باشد، زيرا كه صحت و استقامت آنها مشروط بصحت و استقامت اينست، يا اين كه حال او در آخرت مستقيم نباشد و تباه و فاسد باشد.
و در بعضى نسخهها «كيف يستقيم قلب من لم يستقم دينه» است و بنا بر اين ترجمه اينست كه: چگونه مستقيم شود دل كسى كه مستقيم نباشد دين او؟! و مراد اينست كه كسى كه دين او مستقيم نباشد دل او يعنى نيتها و قصدهاى آن مستقيم نشود بلكه اكثر آنها فاسد و باطل باشد، يا اين كه ذهن و ادراك او مستقيم نباشد بلكه كج و معوج باشد و الله تعالى يعلم.
٦٩٩٥ كيف يصلح غيره من لا يصلح نفسه؟!
چگونه اصلاح ميكند غير خود را كسى كه اصلاح نمىكند نفس خود را؟! يعنى تا كسى اصلاح نفس خود نكند اصلاح ديگرى نتواند كرد و اين اشاره است باين كه امام كه حق تعالى او را از براى اصلاح مردم قرار داده بايد كه معصوم باشد و از او گناهى صادر نشود.
٦٩٩٦ كيف يعدل فى غيره من يظلم نفسه؟!