شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٤٣٢ - ٦٥٩١ فاتقوا الله تقية من انصب الخوف بدنه،
أصحاب خود مىفرموده باشد و مراد به «دلها» يا نفوس است بنا بر مذهب حكما و يا عضوهاى خاص است بنا بر مذهب متكلمين كه محل ادراكات دل را مىدانند و بر هر تقدير اثبات گوشها از براى آنها بر سبيل مجازست و مراد اينست كه خوب متوجه شويد بمنزله كسى كه گوش خود را خوب بيندازد بسخنى از براى شنيدن آن.
٦٥٨٩ فتفكروا ايها الناس و تبصروا، و اعتبروا و اتعظوا، و تزودوا للآخرة تسعدوا.
پس فكر كنيد اى مردمان و عبرت گيريد و پند گيريد و فرا گيريد توشه از براى آخرت تا نيكبخت گرديد، اين نيز تتمه كلامى باشد مانند فقره سابق.
٦٥٩٠ فيا لها مواعظ شافية لو صادفت قلوبا زاكية و اسماعا واعية و آراء عازمة.
پس اى قوم يا مردمان تعجب كنيد از آن موعظتهاى شفا دهنده اگر بر خورند دلهائى را پاكيزه، و گوشهائى را نگاهدارنده، و رأيهائى را عزم كننده.
اين نيز تتمه كلامى باشد[١] كه در آن موعظتها فرموده باشند و مراد بموعظتها كه قوم يا مردم را خواندهاند بتعجب از آنها همان موعظتهاى عجيبه است كه در آن كلام فرمودهاند. و «اگر بر خورند» يعنى آن موعظتهاى شفا دهنده اگر برخورند بدلهاى پاكيزه از نفاق و عناد و حب دنيا و مانند اينها، و گوشهاى نگاهدارنده آنچه را بشنوند و رايها و انديشههاى عزم كننده بر آنچه خير و صواب باشد.
٦٥٩١ فاتقوا الله تقية من انصب الخوف بدنه،
و اسهر التهجد غرار
[١] - اين عبارت نيز از فقرات خطبه غراء است و در آنجا اين طور نقل شده:
« فيا لها امثالا صائبة و مواعظ شافية، لو صادفت قلوبا زاكية و اسماعا واعية و آراء عازمة».