شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٥٢٥ - ٦٨٣٥ كل مستسلم موقى
هر قناعت كننده توانگرست، زيرا كه كسى كه قناعت كند بىنياز گردد از مردم و از طمع از ايشان و اين حقيقت توانگرى و كمال آنست.
٦٨٣١ كل متوكل مكفى.
هر توكل كننده كفايت كرده شده است، يعنى هر كه توكل كند بر خدا حق تعالى كفايت امور او و كارگزارى آنها بكند چنانكه فرموده: «و من يتوكل على الله فهو حسبه» يعنى هر كه توكل كند بر خدا پس او بسندست او را.
٦٨٣٢ كل طامع اسير.
هر طمع كننده اسيرست، يعنى گرفتار طمع خودست و رهايى نمىيابد از براى پرداختن بأحوال آخرت خود.
٦٨٣٣ كل حريص فقير.
هر حريص درويش است، يعنى درويش و تهيدست است در آخرت يا اين كه در حقيقت درويش است در دنيا نيز، زيرا كه حريص هر چند توانگر باشد باز همواره خود را مشغول سعى و طلب و محتاج بمردم دارد و اين حقيقت درويشى و نهايت آنست.
٦٨٣٤ كل شره معنى.
هر صاحب حرص زيادى بتعب انداخته شده است.
٦٨٣٥ كل مستسلم موقى.
هر فرمان برنده نگاهداشته شده است، يعنى هر كه اطاعت حق تعالى كند و فرمان او برد نگاهداشته شود از آفات أخروى بلكه دنيوى نيز. و ممكن است كه مراد نصيحت رعايا باشد بفرمانبردارى واليان و حكام بقدر مقدور و سركشى نكردن با ايشان، بعبث، باين كه هر كه فرمانبردارى كند نگاهداشته مىشود از آفات و بلاها،