شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٤٧٠ - ٦٦٥٥ قد يقول الحكمة غير الحكيم
ممتاز يا عاقلى چنان چيزى را درست نفهميده باشد و غلط كرده باشد در آن.
٦٦٥١ قد تصدق الاحلام.
گاه هست يا بسيارست كه راست مىگويد خوابها، غرض بيان اينست كه خوابها راحت ميباشد چنانكه در أحاديث ديگر نيز وارد شده.
٦٦٥٢ قد يضر الكلام.
گاه هست يا بسيارست كه زيان مىرساند سخن گفتن، پس سخن كم بايد گفت و بى تأمل نبايد گفت.
٦٦٥٣ قد ينجع الملام.
گاه هست يا بسيارست كه سود مىدهد سرزنش، يعنى مجرد آن باعث اين مىشود كه آدمى ترك كند بدى را كه سرزنش كرده شود بر آن، پس در نهى از منكر تجاوز از آن نبايد كرد مگر اين كه ظاهر شود كه آن سود ندهد.
٦٦٥٤ قد يتزيى بالحلم غير الحليم.
گاه هست يا بسيارست كه هيئت خود مىسازد بردبارى را غير بردبار. يعنى خود را چنين مىنمايد كه بردبارست و چنين نيست هر گاه وقت آن شد بردبارى نكند و اين مذموم است، يا اين كه بالطبع بردبار نيست اما بزور خود را بر آن مىدارد و بردبارى ميكند و اين ممدوح است بلكه أجر آن زياده از كسيست كه بالطبع بردبار باشد.
٦٦٥٥ قد يقول الحكمة غير الحكيم.
گاه هست يا بسيارست كه مىگويد حكمت را غير حكيم. مراد به «حكمت» چنانكه مكرر مذكور شد سخنى است كه متضمن علم راستى باشد و مراد اينست كه چنين سخنى را گاه هست كه غير حكيم مىگويد، پس بايد كه فرا گرفت آنرا و بسخن نظر كرد نه بگوينده.