شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٦٧٦ - تَقْشَعِرُّ (زمر٢٣/ )
آن استحقاق هدايت و يا ضلالت پيدا كردهاند وگرنه هيچگاه عدالت و حكمت خدا اجازه نخواهد داد كه يكى بدون جهت به راه راست هدايت شود و ديگرى در گمراهى سرگردان بماند.
احاديثى در مذمت«قساوت قلب»از امامان معصوم(ع)به ما رسيده كه به ترجمۀ بعضى از اين روايات مىپردازيم:
امام صادق(ع)مىفرمايد:«خداوند متعال به موسى(ع)وحى فرستاد كه اى موسى!از فزونى اموال خوشحال مباش و ياد مرا در هيچ حال ترك مكن،چرا كه فزونى مال،غالباً موجب فراموش كردن گناهان است و ترك ياد من قلب را سخت مىكند[١]».
در حديث ديگرى از امير مؤمنان(ع)آمده است:«اشكها خشك نمىشوند مگر به خاطر سختى دلها و دلها سخت و سنگين نمىشوند مگر به خاطر فزونى گناه[٢]».
در حديث ديگرى مىخوانيم كه از جمله پيامهاى پروردگار به موسى(ع)اين بود:
«اى موسى آرزوهايت را در دنيا دراز مكن كه قلبت سخت و انعطافناپذير مىشود و سنگدلان از من دورند[٣]».
و بالاخره در حديث ديگرى از امير مؤمنان على(ع)چنين آمده است:«دو گونه القاء وجود دارد:القاى شيطانى و القاى فرشته،القاى فرشته باعث نرمى قلب و فزونى فهم مىشود و القاى شيطانى موجب سهو و قساوت قلب مىگردد[٤]».(ج ٣١٢/٤ و ٣١٤، ج ٤٢٥/١٩ تا ٤٢٨.)
ق ش ع ر
تَقْشَعِرُّ:(زمر٢٣/.)[*]
مصدرش«اِقْشِعْرار»(لرزش پوست بدن)و بنا به گفتۀ تفسير نمونه از مادّۀ«قشعريره»
١ و ٢)بحار الانوار،ج ٥٥/٧٠(حديث ٢٣ و ٢٤).
٣ و ٤) كافى،جلد ٢،باب القسوة(حيث ١ و ٣).
[*]...تَقْشَعِرُّ مِنْهُ جُلُودُ الَّذِينَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ ثُمَّ تَلِينُ جُلُودُهُمْ وَ قُلُوبُهُمْ إِلىٰ ذِكْرِ اللّٰهِ ...زمر٢٣/.