نه گمان،بنابراين كسانى كه با اين آيه:إِنَّ الظَّنَّ لاٰ يُغْنِي مِنَ الْحَقِّ شَيْئاًنجم٢٨/.و مانند آن براى نفى حجيت«ظن»بطور كلى استدلال كرده‌اند قابل قبول نيست).

اين نكته نيز قابل توجه است كه«ظن»در اصطلاح فقها و اصوليين به معنى اعتقاد راجح است(اعتقادى كه يك طرف احتمال در نظر انسان ترجيح داشته باشد)ولى در لغت، مفهوم گسترده‌اى دارد كه حتى به«وهم»و احتمالات ضعيف نيز گفته مى‌شود،و ظنّ بت‌پرستان از همين قبيل بود،خرافه‌اى به صورت يك احتمال ضعيف در مغزشان ظاهر مى‌شد،سپس هواى نفس به فعاليت برمى‌خاست و آن را تزيين مى‌كرد و احتمال ديگر را كه در مقابل آن قرار داشت و قوى‌تر بود به دست فراموشى مى‌سپرد و تدريجا به صورت يك اعتقاد راسخ در مى‌آمد،در حالى كه هيچ پايه‌اى نداشت.

بسيارى از آيات قرآن و روايات اسلامى،افراد بى‌ايمان را نسبت به پيروى از ظن و گمان شديدا مورد نكوهش قرار داده است مانند:

وَ مٰا يَتَّبِعُ أَكْثَرُهُمْ إِلاّٰ ظَنًّا إِنَّ الظَّنَّ لاٰ يُغْنِي مِنَ الْحَقِّ شَيْئاً...

«اكثر آنها در قضاوتهاى خود تنها از ظنّ و گمان پيروى مى‌كنند در حالى كه ظن و گمان به‌هيچ‌وجه انسان را به حق و حقيقت نمى‌رساند...»يونس٣٦/.

در جاى ديگر پيروى از گمان در رديف پيروى از هواى نفس قرار داده شده:

...إِنْ يَتَّبِعُونَ إِلاَّ الظَّنَّ وَ مٰا تَهْوَى الْأَنْفُسُ ...

«...آنها(مشركان)تنها پيروى از گمان و هواى نفس مى‌كنند...»نجم٢٣/.

در حديثى از امام صادق(ع)مى‌خوانيم:اِنَّ مِنْ حَقيٖقَةِ الإيْمانِ انْ لَا يجُوزَ مَنْطِقُكَ عِلْمَكَ.«از حقيقت ايمان اين است كه گفتارت از علمت فزون‌تر نباشد و بيش از آنچه مى‌دانى نگويى*[١]».

ولى بايد توجه داشت كه واژۀ«ظنّ»در پاره‌اى از آيات قرآن به معنى«يقين»آمده است[**]،

[١]وسائل الشيعه،ج ١٦/١٨.

[**] «راغب»در«مفردات»مى‌گويد:«ظنّ»به معنى اعتقادى است كه از دليل و قرينه حاصل مى‌شود،اين اعتقاد گاه قوى مى‌شود و به مرحلۀ يقين مى‌رسد و گاه ضعيف است و از حد گمان تجاوز نمى‌كند.