شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ١٥٥ - عَرَفات (بقره١٩٨/ )
مىكنند،امّا افرادى كه خوبى و بدى را به هم آميختند در اين مسير وامىمانند .
همچنين طبيعى است كه سرپرستان جمعيت و پيشوايان قوم در گذرگاههاى سخت همانند فرماندهانى كه در اين گونه موارد در آخر لشكر راه مىروند تا همه سپاهيان بگذرند،در آنجا توقف مىكنند تا به كمك ضعفاى مؤمنان بشتابند و آنها كه شايستگى نجات دارند در پرتو امدادشان رهايى يابند.
بنابراين در اعراف،دو گروه وجود دارند،ضعيفان و آلودگانى كه در رحمتند و پيشوايان بزرگى كه در همه حال يار و ياور ضعيفانند،همانطور كه در قسمتى از آيات و روايات اشاره به گروه نخستين يعنى ضعفا مىكند و قسمتى اشاره به گروه دوم يعنى بزرگان و انبياء و امامان و صلحا.(ج ١٨٥/٦ تا ١٩٠.)
معروف و مُنكَر:(آل عمران١٠٤/.)[*]
واژۀ«معروف»در لغت به معنى«شناخته شده»(از مادّۀ عرف)و«منكر»به معنى «ناشناس»(از انكار)و به اين ترتيب كارهاى نيك و حق،امورى شناخته شده و كارهاى زشت و ناپسند و باطل،امورى ناشناس معرفى شدهاند،چه اين كه فطرت پاك انسانى با دستۀ اوّل آشنا و با دوم ناآشناست!و به تعبير ديگر اوّلى هماهنگ با فطرت انسانى است و دومى ناهماهنگ[**].(ج ٣٧/٣،ج ١١٨/١٤.)
عَرَفات:(بقره١٩٨/.)[***]
بيابان وسيعى است در چهار فرسخى مكه كه حاجيان،ظهر تا به غروب روز نهم
[*]وَ لْتَكُنْ مِنْكُمْ أُمَّةٌ يَدْعُونَ إِلَى الْخَيْرِ وَ يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ يَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ...«بايد از ميان شماجمعى دعوت به نيكى كنند و امربهمعروف و نهى از منكر نمايند»آل عمران١٠٤/.
[**] پيرامون اهميّت امربهمعروف و نهى از منكر و ساير مسائل مربوط به اين دو وظيفۀ اسلامى وهمچنين سؤالات و احاديثى كه در اين زمينه مطرح است در جلد سوم تفسير نمونه،از صفحه ٣٤ به بعد،ذيل آيۀ ١٠٤ سورۀ آل عمران مشروحا بحث شده است.
[***]...فَإِذٰا أَفَضْتُمْ مِنْ عَرَفٰاتٍ ...«...و هنگامى كه از«عرفات»كوچ كرديد...»بقره١٩٨/.