شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٢٨٣ - عَيْن (بقره٦٠/ )
باشد،ولى اين واژه به معنى فقير نيز بهكاررفتهاست و در آيۀ مورد بحث اشاره به همين معنى است.
از كلمات«راغب»چنين استفاده مىشود كه«عال»اگر اجوف يائى باشد به معنى «فقير»و اگر واوى باشد به معنى«كثير العيال بودن»است و آن وقتى است كه كسى خانواده و ياران و فرزندانش زياد شود.ولى بعيد نيست كه اين دو لازم و ملزوم يكديگر شوند.
(ج ١٠٥/٢٧.)
عيلة:(توبه٢٨/.)[*]
به فتح عين،به صورت مصدر به معنى«فقر و تنگدستى»است.اين آيه در پاسخ افراد كوتهبينى كه اظهار مىداشتند اگر پاى مشركان از مسجد الحرام قطع شود،كسب و كار و تجارت ما از رونق مىافتد و فقير و بيچاره خواهيم شد،مىفرمايد:«...و اگر از فقر و احتياج مىترسيد،بزودى خداوند اگر بخواهد از فضلش شما را بىنياز مىسازد...»، همان گونه كه به عالىترين وجهى بىنياز ساخت و با گسترش اسلام در عصر پيامبر(ص) سيل زايران خانۀ خدا بهسوى مكه به حركت درآمد و اين موضوع تا به امروز ادامه دارد و با اين كه مكه از نظر جغرافيايى در ميان يكمشت كوههاى خشك و سنگلاخهاى بىآبوعلف است،به صورت يك شهر بسيار آباد و يك كانون مهم دادوستد و تجارت درآمده است.(ج ٣٤٩/٧.)
عىن
عَيْن:(بقره٦٠/.)[**]
در قرآن مجيد به چندين معنى به كار رفته كه يكى از آنها به معنى«چشمه»است،
[*]...وَ إِنْ خِفْتُمْ عَيْلَةً فَسَوْفَ يُغْنِيكُمُ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهِ إِنْ شٰاءَ...توبه٢٨/.
[**]...فَانْفَجَرَتْ مِنْهُ اثْنَتٰا عَشْرَةَ عَيْناً...«...ناگاه دوازده چشمۀ آب از آن جوشيد...»بقره٦٠/.