شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٢٩ - طَلْع (انعام٩٩/ )
مُطَّلعُون:(صافات٥٤/.)[*]
از مصدر«اطّلاع»گرفته شده و آن به معنى«سركشيدن و جستجو كردن و بر چيزى مشرف شدن و آگاهى گرفتن»است.
در اين آيه،بهشتيان در جستجوى دوستان جهنمى خود هستند،مىخواهند بدانند سرنوشت آنها به كجا رسيده است.
بندگان مخلص پروردگار كه غرق انواع نعمتهاى معنوى و مادى بهشتند و با دوستان با صفا به راز و نياز مشغولند،ناگهان بعضى از آنها به فكر گذشته خود و دوستان دنيا مىافتند،همان دوستانى كه راه خود را جدا كردند و جاى آنها در جمع بهشتيان خالى است.يكى از آنها خاطراتى در نظرش مجسم مىشود رو بهسوى ديگران مىكند و مىگويد:من دوست و همنشينى در دنيا داشتم مع الأسف او به انحراف كشيده شد و در خط منكران رستاخيز قرار گرفت.اى دوستان كاش مىدانستم الآن او كجاست و در چه حالى است؟سپس«مىگويد(اى دوستان)آيا شما مىتوانيد از او خبرى بگيريد؟»قٰالَ هَلْ أَنْتُمْ مُطَّلِعُونَصافات٥٤/.(ج ٦٠/١٩تا ٦٢.)
طَلْع:(انعام٩٩/.)[**]
معمولا به شكوفۀ خرما گفته مىشود كه داراى غلاف(پوستۀ)سبزرنگ زيبايى است و در درون آن رشتههاى سفيد و باريكى است(قنوان جمع«قنو»اشاره به همين رشتههاى باريك و لطيف است)كه بعدا به خوشۀ خرما تبديل مىشود.آيه مىگويد:«...و از شكوفههاى نخل خوشهها با رشتههاى باريك بيرون فرستاديم...».
واژۀ«طلع»از همان«طلوع»گرفته شده و به همين مناسبت است كه نخستين ميوهاى است كه بر درخت ظاهر مىشود و طلوع مىكند[***].(ج ٣٧٠/٥،ج ٣٠٥/١٥،ج ٧١/١٩-٧٢.)
[*]قٰالَ هَلْ أَنْتُمْ مُطَّلِعُونَ.صافات٥٤/.
[**]...وَ مِنَ النَّخْلِ مِنْ طَلْعِهٰا قِنْوٰانٌ دٰانِيَةٌ ...انعام٩٩/.
[***] پيرامون واژۀ«طلع»در تفسير نمونه،ج ٢٣٦/٢٢،ذيل آيۀ ١٠ سورۀ ق سخن گفته شده است.