شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ١٨٧ - عصا (طه١٨/ )
معمولا هركس در مشكلات زندگى به چيزى پناه مىبرد،گروهى به ثروتشان، گروهى به مقام و منصبشان،عدهاى به قدرت جسمانىشان و جمعى به نيروى فكرىشان، ولى همان گونه كه آيات الهى مىگويد و تاريخ نشان داده،هيچيك از اينها در برابر فرمان پروردگار كمترين تاب مقاومت ندارد و همچون تارهاى عنكبوت كه در برابر وزش طوفان قرار گيرد بسرعت درهم مىريزد.فرزند نادان و خيره پسر نوح پيامبر(ع)نيز در همين اشتباه بود،گمان مىكرد كوه مىتواند در برابر طوفان خشم خدا به او پناه دهد،امّا چه اشتباه بزرگى!حركت يك موج كار او را ساخت و به ديار عدمش فرستاد.
به همين دليل در پارهاى از دعاها مىخوانيم من از خشم تو بهسوى تو فرار مىكنم (هاربٌ مِنْكَ الَيْكَ[١]) يعنى اگر پناهگاهى در برابر طوفان خشم تو باشد باز همان ذات پاك تو است و بازگشت بهسوى تو،نه چيز ديگر.(ج ١٠٧/٩.)
عِصَم:(ممتحنه١٠/.)[*]
جمع«عصمت»در اصل به معنى«منع»و در آيۀ مورد بحث-چنان كه گفتهاند و قرائن گواهى مىدهد-به معنى«نكاح و زوجيت»است(البته بعضى تصريح كردهاند كه منظور نكاح دائم است و تعبير به عصمت نيز مناسب همين معنى است،چرا كه زن را از ازدواج با هر شخص ديگرى براى هميشه منع مىكند).(ج ٤٠/٢٤.)
ع ص و
عصا:(طه١٨/.)[**]
به معنى«چوب يا چوبدستى»است.اين كلمه،در آيۀ مورد بحث دربارۀ موسى(ع)و
[١]دعاى ابو حمزه ثمالى.
[*]...وَ لاٰ تُمْسِكُوا بِعِصَمِ الْكَوٰافِرِ...«...هرگز همسران كافره را در همسرى خود نگه نداريد...»(درعصمت و پناه خود قرار ندهيد،يعنى ايشان را نكاح نكنيد)ممتحنه١٠/.
[**]قٰالَ هِيَ عَصٰايَ ...«(موسى)گفت اين عصاى من است...»طه١٨/.