شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٦٥٤ - قرية (يوسف٨٢/ )
چنين قلبى نفوذ كند.
سرانجام هنگامى كه موسى(ع)تصميم گرفت زكات از او بگيرد پرده از چهرهاش كنار رفت و قيافه زشت و منحوسى كه در پشت ماسك فريبندۀ ايمان داشت بر همگان ظاهر شد و ديديم كه اين مرد منافق عاقبت كارش به كجا منتهى گشت.(ج ١٦٣/١٦ تا ١٧٤،ج ٧٦/٢٠.)
ق ر ى
قرية:(يوسف٨٢/.)[*]
در زبان قرآن،به معنى هرگونه آبادى است،اعم از اين كه شهر بزرگ باشد و يا كوچك و يا روستا،مثلا در آيۀ مورد بحث از زبان برادران يوسف و در مقابل پدر مىخوانيم:وَ سْئَلِ الْقَرْيَةَ الَّتِي كُنّٰا فِيهٰا...«از قريهاى كه در آن بوديم سؤال كن...».
يوسف٨٢/،و مىدانيم كه اين سخن پس از بازگشت از پايتخت مصر و ماجراى توقيف برادر آنها«بنيامين»از طرف دستگاه عزيز مصر بوده است.
بنابراين «قرية»در لغت عرب به معنى روستا نيست و در آيۀ مذكور به اين معنى نيامده، بلكه به آباديها و شهرها بطور كلى اطلاق مىشود و در اين جا منظور شهر مصر است.
و يا در آيۀ ٩٦ سورۀ اعراف مىخوانيم[**]:«اگر مردمى كه در آباديهاى روى زمين زندگى مىكنند،ايمان بياورند و تقوا پيشه كنند،بركات از آسمان و زمين بر آنها خواهيم گشود».بديهى است منظور در اين جا خصوص روستاها نيست،بلكه همۀ نقاط مسكونى جهان را شامل مىشود.
و نيز در آيۀ ٧٧ سورۀ كهف[***]در داستان موسى و استادش مىخوانيم كه«موسى با
[*]وَ سْئَلِ الْقَرْيَةَ الَّتِي كُنّٰا فِيهٰا...يوسف٨٢/.
[**]وَ لَوْ أَنَّ أَهْلَ الْقُرىٰ آمَنُوا وَ اتَّقَوْا لَفَتَحْنٰا عَلَيْهِمْ بَرَكٰاتٍ مِنَ السَّمٰاءِ وَ الْأَرْضِ ...اعراف٩٦/.
[***]فَانْطَلَقٰا حَتّٰى إِذٰا أَتَيٰا أَهْلَ قَرْيَةٍ اسْتَطْعَمٰا أَهْلَهٰا فَأَبَوْا أَنْ يُضَيِّفُوهُمٰا...كهف٧٧/.