شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٢٧٦ - عير (يوسف٨٢/ )
وسيلۀ آن عالم انجام شد،مىگويد:«امّا آن كشتى متعلق به گروهى از مستمندان بود كه با آن در دريا كار مىكردند،من خواستم آن را معيوب كنم،زيرا مىدانستم در پشت سر آنها پادشاهى ستمگر است كه هر كشتى سالمى را از روى غصب مىگيرد» با توجه به اين آيه لازم بود كه اين استاد الهى(خضر)،اسرار كارهاى خود را كه موسى تاب تحمل آن را نداشت بازگو كند و در واقع بهرۀ موسى از مصاحبت او فهم راز حوادثى عجيب بود كه مىتوانست كليدى براى مسائل بسيار و پاسخى براى پرسشهاى گوناگون باشد.
و به اين ترتيب در پشت چهرۀ ظاهرى زنندۀ سوراخ كردن كشتى،هدف مهمّى كه همان نجات آن از چنگال يك پادشاه غاصب بوده است،وجود داشته،چرا كه او هرگز كشتيهاى آسيب ديده را مناسب كار خود نمىديد و از آن چشم مىپوشيد،خلاصه اين كار در مسير حفظ منافع گروهى مستمند بود و بايد انجام مىشد.(ج ٥٠٠/١٢- ٥٠١.)
ع ى ر
عير:(يوسف٨٢/.)[*]
بر وزن«شير».
چنان كه«راغب»در مفردات گفته است،به معنى«گروه و جمعيتى»است كه شتران و چهار پايان را براى حمل مواد غذايى با خود مىبرند يعنى به مجموع آنها«عير»گفته مىشود (قافله يا كاروان).
بعضى از مفسران گفتهاند كه«عير»تنها شامل چهارپايان مىشود و در اين صورت آيه نياز به تقدير دارد،همان گونه كه در«قريه»چنين است.به آيۀ مورد بحث توجه كنيد.
(ج ٤٩/١٠.)
[*]وَ سْئَلِ الْقَرْيَةَ الَّتِي كُنّٰا فِيهٰا وَ الْعِيرَ الَّتِي أَقْبَلْنٰا فِيهٰا...«(براى اطمينان بيشتر)از آن شهر كه در آنبوديم سؤال كن و نيز از آن قافله كه با آن آمديم بپرس...»يوسف٨٢/.