شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٢٣٦ - عماد (فجر٧/ )
جهنم محكم با آنها بسته مىشود،به گونهاى كه راه خروج مطلقا از آن وجود ندارد و بنابراين تأكيدى است بر آيۀ قبل كه مىگويد«درهاى جهنم را بر آنها(عيبجويان مسخرهكننده و جمعكنندگان مال)مىبندند و از هر طرف محصورند[*]».
بعضى نيز آن را اشاره به نوعى از وسايل عذاب و مجازات دانستهاند،شبيه چيزى كه در ميان ما به«كند و زنجير»معروف است و آن قطعۀ چوب يا آهن سنگينى است كه دو فرورفتگى در آن بهاندازۀ مچ پاها وجود دارد،پاها را در آن مىنهادند و با ميلهاى روى آن را گرفته و قفل مىكردند،به طورى كه شخص،قدرت بر حركت نداشت و اين جزاى شكنجههاى آنها نسبت به مردم بىگناه در اين دنياست.
بعضى نيز تفسير سومى به كمك اكتشافات اخير براى آن ذكر كردهاند و آن اين كه شعلههاى سوزان جهنم به صورت ستونهاى كشيده و طولانى بر آنها مسلط شود،آنها مىگويند در اكتشافات اخير ثابت شده است كه اشعۀ ايكس برخلاف شعاعهاى ديگر كه به صورت مخروطى پخش مىشود به صورت استوانهاى درست همچون ستون منتشر مىشود و عجيب اين كه اين اشعه در تمام وجود انسان نفوذ مىكند و حتى بر قلب مسلط مىشود و به همين دليل براى عكسبردارى از اعضاى داخلى از آن استفاده مىكنند،معلوم مىشود اشعهاى از آتش سوزان جهنم بر مىخيزد كه بىشباهت به اشعۀ فوق نيست[١].
(ج ١١٠/١٠،ج ٢٩/١٧،ج ٣١٧/٢٧.)
عماد:(فجر٧/.)[**]
به معنى«ستون»و جمع آن«عمد»(بر وزن شتر)است.اين آيه در توصيف شهر بىنظير قوم عاد(شهر ارم)است كه در آن،ساختمانهاى عظيم و كاخهاى رفيع و ستونهاى با عظمت به كار رفته بود و به همين مناسبت تعبير به«ذات العماد»شده است.بعضى
[*]إِنَّهٰا عَلَيْهِمْ مُؤْصَدَةٌ .«اين آتش بر آنها به صورت دربسته است»همزه٨/.
[١] طنطاوى،ذيل آيه مورد بحث.
[**]إِرَمَ ذٰاتِ الْعِمٰادِ.«همان شهر ارم پرشكوه و عظيم»فجر٧/.