در اين آيه،خداوند سنگدلى جمعى از يهود را به خود نسبت مى‌دهد و مى‌دانيم كه اين سنگدلى و عدم انعطاف در مقابل حق،سرچشمۀ انحرافات و گناهانى مى‌شود.در اين جا اين سؤال پيش مى‌آيد با اين كه فاعل اين كار خداست چگونه اين اشخاص در برابر اعمال خود مسئولند و آيا اين يك نوع جبر نيست؟ با دقت در آيات مختلف قرآن و حتى در آيۀ مورد بحث روشن مى‌شود كه در موارد بسيارى افراد براثر اعمال خلافشان از لطف خداوند و هدايت او محروم مى‌شوند و در حقيقت عملشان سرچشمۀ يك سلسله انحرافات فكرى و اخلاقى مى‌گردد كه گاه نمى‌توانند خود را به‌هيچ‌وجه از عواقب آن بر كنار دارند،امّا از آنجا كه هر سببى اثرش به فرمان خداست اين گونه آثار در قرآن به خداوند نسبت داده شده است،مثلا در آيۀ مورد بحث،علت سنگدلى يهود را پيمان‌شكنى آنها دانسته است و نيز در آيۀ ٢٧ سورۀ ابراهيم مى‌فرمايد:...وَ يُضِلُّ اللّٰهُ الظّٰالِمِينَ ...«خداوند ستمگران را گمراه مى‌كند»و همچنين در آيۀ ٧٧ سورۀ توبه دربارۀ بعضى از پيمان‌شكنان مى‌فرمايد:فَأَعْقَبَهُمْ نِفٰاقاً فِي قُلُوبِهِمْ إِلىٰ يَوْمِ يَلْقَوْنَهُ بِمٰا أَخْلَفُوا اللّٰهَ مٰا وَعَدُوهُ وَ بِمٰا كٰانُوا يَكْذِبُونَ .«به خاطر پيمان‌شكنى و دروغشان خداوند نفاق را در دلهاى آنها قرار داد»و نظير اين تعبيرات در قرآن فراوان است.

روشن است كه اين آثار سوء كه از عمل خود انسان سرچشمه مى‌گيرد،هيچ‌گونه منافاتى با روح اختيار و آزادى اراده ندارد،زيرا مقدمات آن به‌وسيلۀ خود آنان فراهم شده است و آگاهانه در اين وادى گام نهاده‌اند و اينها محصولات قهرى اعمال خود آنهاست و اين درست به آن مى‌ماند كه كسى از روى عمد مشروبات الكلى بخورد و به هنگامى كه مست شد دست به جناياتى بزند.درست است كه در حال مستى از خود اختيارى ندارد،ولى چون آگاهانه مقدمات آن را فراهم ساخته و مى‌دانسته كه در حال مستى ممكن است چنين اعمالى از او سر زند مسئول اعمال خود خواهد بود.آيا اگر در اين جا گفته شود چون آنها شراب خوردند ما عقلشان را گرفتيم و آنها را براثر اعمالشان به جنايات افكنديم،آيا اين تعبير اشكالى دارد و يا مفهومش جبر است؟ خلاصه اين كه:تمام هدايتها و ضلالتها و مانند آن‌كه در قرآن به خداوند نسبت داده شده است حتماً به خاطر مقدمات و اعمالى است كه قبلا از بندگان سر زده است و به دنبال