شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ١٤٢ - آيا معراج جسمانى بوده يا روحانى؟
هفدۀ ماه رمضان،و بعضى آن را در اوايل بعثت ذكر كردهاند،ولى اختلاف در تاريخ وقوع آن مانع از اتفاق در اصل وقوع آن نيست.
ذكر اين نكته نيز لازم است كه اين تنها مسلمين نيستند كه عقيده به معراج دارند،اين عقيده در ميان پيروان اديان ديگر كموبيش وجود دارد از جمله در مورد حضرت عيسى(ع) به صورت سنگينترى ديده مىشود،چنان كه در انجيل مرقس باب ٦ و انجيل لوقا باب ٢٤ و انجيل يوحنا باب ٢١،مىخوانيم كه عيسى پس ازآنكه به دار آويخته و كشته و دفن شد از مردگان برخاست و چهل روز در ميان مردم زندگى كرد سپس به آسمانها صعود نمود(و به معراج هميشگى رفت).
ضمنا از بعضى از روايات اسلامى نيز استفاده مىشود كه بعضى از پيامبران پيشين داراى معراج بودهاند.
آيا معراج جسمانى بوده يا روحانى؟
علاوه بر اين كه مشهور ميان دانشمندان اسلام(اعم از شيعه و اهل تسنن)اين است كه اين امر در بيدارى صورت گرفته ظاهر خود آيات قرآن در آغاز سورۀ اسراء و همچنين سورۀ نجم(چنان كه شرح آن در بالا گذشت)نيز وقوع اين امر را در بيدارى گواهى مىدهد.
تواريخ اسلام نيز گواه صادقى بر اين موضوع است،زيرا در تاريخ مىخوانيم هنگامى كه پيامبر(ص)مسئله معراج را مطرح كرد مشركان به شدت آن را انكار كردند و آن را بهانهاى براى كوبيدن پيامبر(ص)دانستند،اين بخوبى گواهى مىدهد كه پيامبر هرگز مدعى خواب يا مكاشفه روحانى نبوده وگرنه اينهمه سر و صدا نداشت و اگر در روايتى از حسن بصرى مىخوانيم كه«اين امر در خواب واقع شده است»و يا خبرى كه از عائشه نقل شده:«به خدا سوگند بدن پيامبر از ميان ما نرفت تنها روح او به آسمانها پرواز كرد»ظاهرا جنبه سياسى داشته و براى خاموش كردن جنجالى بوده است كه دربارۀ مسئله معراج در ميان عدهاى به وجود آمده بود.