شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٧٧٤ - قاب و قاب قوسين (نجم٩/ )
وجود و در و ديوار عالم هستى بدون استثنا مطرح است و همگى نيز با زبان حال به آن پاسخ مىگويند،يعنى به هرجا بنگرى آثار حاكميت او نمايان است و بر هرچه نگاه كنى نشانههاى قاهريت او در آن ظاهر است.
به زمزمۀ هر ذرّهاى گوش فرادهى«لِمَنِ الْمُلْكُ»مىگويد و در پاسخ«اللهاَلْوٰاحِدِ الْقَهّٰارِ»از آن مىشنوى.
به هر حال توصيف خداوند به«قهّاريت»دليل بر تسلّط او بر همه چيز و سيطرۀ او بر درون و برون همگان مىباشد.(ج ٥٨/٢٠-٥٩.)
ق و ب
قاب و قاب قوسين:(نجم٩/.)[*]
قاب به معنى«اندازه»است و قوس به معنى«كمان»،بنابراين «قاب قوسين»يعنى به «مقدار طول دو كمان»(كمان يكى از سلاحهاى قديم براى تيراندازى بوده است).
بعضى«قوس»را از مادّۀ«قياس»و به معنى«مقياس»دانستهاند و چون مقياس عرب اندازۀ ذراع(فاصلۀ نوك انگشتان تا آرنج)بوده،بنابراين قاب قوسين به معنى دو ذراع مىشود.
در بعضى از كتب لغت«قاب»به معنى ديگرى ذكر شده و آن فاصلۀ ميان محلى از كمان كه به دست مىگرفتند تا نوك برگشتۀ كمان(كمانها به صورت قوسىشكل بود كه دو انتهاى آن برگشته بود).
بنابراين «قاب قوسين»به معنى مجموعۀ انحناى كمان مىشود[١]و تعبير از آن كنايه از نهايت نزديكى و بيان شدت قرب است وگرنه او با بندگانش فاصلۀ مكانى ندارد تا با «قوس»و«ذراع»سنجيده شود.(ج ٤٨٦/٢٢.)
[*]فَكٰانَ قٰابَ قَوْسَيْنِ أَوْ أَدْنىٰ .«تا آنكه فاصلۀ او بهاندازۀ دو كمان يا كمتر بود»نجم٩/.
[١] گفتهاند در اين صورت در كلام«قلب»واقع شده و در اصل«قابى قوس»بوده است.