شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٧٢٣ - مقعد (قمر٥٥/ )
محترم خود قرار داده،سپس به آدم و فرزندش دستور داد كه به گرد آن طواف كنند».
كوتاه سخن آنكه :آيات قرآن و روايات،اين تاريخچۀ معروف را تأييد مىكند كه خانۀ كعبه،نخست به دست آدم ساخته شد،سپس در طوفان نوح فروريخت و بعد به دست ابراهيم و فرزندش اسماعيل تجديد بنا شد[١].(ج ٤٥٤/١-٤٥٥.)
مقعد:(قمر٥٥/.)[*]
مصدر ميمى به معنى«قعود»(نشستن)و نيز اسم مكان به معنى«مكان نشستن» (اقامت)و جمع آن«مقاعد»است(نشستگاهها،كمينگاهها).
در آخرين آيۀ سورۀ قمر(آيۀ مورد بحث)توضيح بيشترى براى جايگاه متّقين داده است و چنين مىگويد:«آنها در جايگاه صدق و حق و راستى نزد خداوند مالك قادر قرار دارند»فِي مَقْعَدِ صِدْقٍ عِنْدَ مَلِيكٍ مُقْتَدِرٍقمر٥٥/.
چه توصيف جالبى در اين آيه از جايگاه پرهيزگاران شده است!دو ويژگى دارد كه همۀ امتيازات در آن جمع است:نخست اين كه آنجا ،جايگاه صدق است و هيچگونه باطل و بيهودگى در آن راه ندارد،سراسر حق است و تمام وعدههاى خداوند دربارۀ بهشت در آنجا عينيّت پيدا مىكند و صدق آنها آشكار مىشود.
ديگر اين كه:در جوار و قرب خداست،همان چيزى كه از كلمۀ«عند»(نزد)استفاده مىشود كه اشاره به نهايت قرب و نزديكى و معنوى است نه جسمانى،آن هم نسبت به خداوندى كه هم مالك است و هم قادر،هرگونه نعمت و موهبتى در قبضۀ قدرت و در فرمان حكومت و مالكيت اوست و به همين دليل در پذيرايى اين ميهمانان گرامى فروگذار نخواهد كرد و تنها خودش مىداند چه مواهبى براى آنها آماده ساخته است.
[١]نويسندۀ تفسير المنار اين موضوع را بكلى انكار كرده و نخستين بنيانگذار خانۀ كعبه را ابراهيم واسماعيل مىداند،در حالى كه اين سخن نه تنها با روايات و تاريخ سازگار نيست با خود آيات قرآن نيزنمىسازد.
[*]إِنَّ الْمُتَّقِينَ فِي جَنّٰاتٍ وَ نَهَرٍفِي مَقْعَدِ صِدْقٍ عِنْدَ مَلِيكٍ مُقْتَدِرٍ.«پرهيزگاران در باغها و نهرهاىبهشتى جاى دارند،در جايگاه صدق نزد خداوند مالك مقتدر»قمر٥٤/-٥٥.