شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٦٤٨ - مُقْرِنين (زخرف١٣/ )
بعضى از جملۀ:مُقَرَّنِينَ فِي الْأَصْفٰادِ،«غل جامعه»را استفاده كردند و آن زنجيرى بوده است كه دستها را به گردن مىبست كه با معنى«مقرّنين»كه مفهوم نزديكى را دارد متناسب است.
اين احتمال نيز داده شده كه منظور از اين جمله اين است كه آنها هر گروه در يك بند قرار داشتند.
منتها اين سؤال پيش مىآيد كه اگر منظور از شياطين،شياطين جن باشد كه طبعا داراى جسمى لطيفند و در اين صورت،غل و زنجير و دستبندى تناسبى با آنها ندارد.لذا بعضى گفتهاند كه اين تعبير كنايه از بازداشت و جلوگيرى آنها از فعّاليتهاى تخريبى است، و اگر منظور شياطين و سركشان انس باشد غل و زنجير و دستبند مفهوم اصلى خود را حفظ خواهد كرد.(ج ٣٨٦/١٠،ج ٣٧/١٥،ج ٢٨٧/١٩.)
مُقْرِنين:(زخرف١٣/.)[*]
از«اقران»گرفته شده،به معنى«قدرت و توانايى داشتن بر چيزى»است.بعضى از ارباب لغت گفتهاند به معنى«ضبط كردن»و نگهدارى چيزى مىباشد و در اصل به معنى قرين چيزى واقع شدن است كه لازمۀ آن توانايى بر نگهدارى و ضبط آن است[١].
آيۀ مورد بحث،دربارۀ هدف نهايى آفرينش مركبهايى است كه خداوند در اختيار بشر قرار داده و فرموده است سپاس اين نعمت را متذكر شويد و بگوييد:«پاك و منزه است خدايى كه اينها را مسخّر ما ساخت وگرنه ما توانايى آن را نداشتيم»وَ مٰا كُنّٰا لَهُ مُقْرِنِينَزخرف١٣/.
بنابراين جملۀ:وَ مٰا كُنّٰا لَهُ مُقْرِنِينَ،مفهومش اين است كه اگر لطف پروردگار و مواهب او نبود ما هرگز توانايى بر ضبط و نگهدارى اين مركبها را نداشتيم،چرا كه بادهاى
[*]...سُبْحٰانَ الَّذِي سَخَّرَ لَنٰا هٰذٰا وَ مٰا كُنّٰا لَهُ مُقْرِنِينَ .زخرف١٣/.
[١] در لسان العرب آمده است:«اقرن له و عليه»:اطاق و قوى عليه و اعتلا و فى التنزيل العزيز وما كنا له مقرنين،اى مطيقين.