شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٣٣٨ - غافلون (اعراف١٧٩/ )
ديروز يك قصر مجهّز چند هزارمترى او را سير مىكرد امروز براى او يك امر عادى است و به همين ترتيب در همه شاخههاى هوا و هوس،دائما رو به افراط گام برمىدارد تا خود را هلاك و نابود كند.(ج ٤٢٣/١٢.)
غافلون:(اعراف١٧٩/.)[*]
به معنى«بىخبران»از مادّۀ«غفلة»(بىخبرى و فراموشى)است.
بارها در قرآن مجيد«غافلان»به چهارپايان و حيوانات بىشعور ديگر تشبيه شدهاند، ولى نكته تشبيه آنها به انعام(چهار پايان)شايد اين باشد كه آنها تنها به خواب و خور و شهوت جنسى مىپردازند،درست همانند ملّتهايى كه تحت شعارهاى فريبنده انسانى آخرين هدف عدالت اجتماعى و قوانين بشرى را رسيدن به آب و نان و يك زندگى مرفه مادّى مىپندارند.آنچنان كه على(ع)در نهج البلاغه مىفرمايد[**]:«همانا حيوانات پروارى كه تنها به علف مىانديشند و يا حيوانات ديگرى كه در چراگاهها رها شدهاند و از اين طرف و آن طرف خرده علفى برمىگيرند».به تعبير ديگر گروهى مرفهند همچون گوسفندان پروارى،و گروهى نامرفه مانند گوسفندانى كه در بيابانها در بدر دنبال آب و علف مىگردند و هر دو گروه هدفشان جز شكم چيزى نيست.
در آيۀ ١٣٦ سورۀ اعراف به واژۀ«غافلين»برمىخوريم كه راجع به فرعونيان است، آنجا كه در چنگال بلا گرفتار مىشدند-همانند تمام تبهكاران-موقتا از خواب غفلت بيدار مىگشتند و به دست و پا مىافتادند و از موسى(ع)مىخواستند كه دست به دعا بردارد و نجات آنها را از خدا بخواهد،امّا همينكه طوفان بلا و امواج حوادث فرومىنشست ، همه چيز را فراموش كرده به حال اوّل بازمىگشتند .خداوند مىفرمايد:«...ما آنها را در دريا غرق كرديم،زيرا آنها آيات ما را تكذيب كردند و از آن غافل بودند»وَ كٰانُوا عَنْهٰا
[*]...أُولٰئِكَ كَالْأَنْعٰامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ أُولٰئِكَ هُمُ الْغٰافِلُونَ .«...آنها همچون چهارپايانند،بلكهگمراهتر،اينان همان غافلانند»اعراف١٧٩/.
[**] كالبهيمة المربوطة همها علفها او المرسلة شغلها تقممها.نهج البلاغه،نامۀ ٤٥.