شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٢٧٣ - عَهد (معارج٣٢/ )
عَوان:(بقره٦٨/.)[*]
به معنى«متوسط العمر»(نه پير و نه جوان)است.آيۀ مورد بحث دربارۀ ماجراى گاو بنى اسرائيل است كه شرح آن در ذيل آيه،در تفاسير به تفصيل آمده است تا آنجا كه موسى(ع)در پاسخ آنها«گفت:خداوند مىفرمايد بايد مادهگاوى باشد كه نه پير و از كارافتاده و نه بكر و جوان،بلكه ميان اين دو باشد...»عَوٰانٌ بَيْنَ ذٰلِكَبقره٦٨/.
«راغب»در معنى«عوان»مىگويد«ميانسال»است كه به طور كنايه به زن سالمند به اعتبار سخن شاعر گفته شده است،آنجا كه مىگويد:
فَاِنْ اتَوْكَ فَقالُوا انَّها نَصَفٌ*فَاِنَّ امْثَلَ نِصْفَيْهَا الَّذِى ذَهَبا «همينكه بهسوى تو آمدند گفتند زنى است ميانسال كه براستى نيمى از عمرش كه گذشته است بيشتر است» واژۀ«عوان»به طور استعاره براى جنگى كه تكرار شده و در آن پيشدستى شده به كار مىرود.(ج ٣٠٤/١ و مفردات راغب)
ع ه د
عَهد:(معارج٣٢/.)[**]
مفهوم وسيعى دارد كه هم عهدهاى مردمى را شامل مىشود و هم عهدها و پيمانهاى الهى را،زيرا«عهد»هرگونه التزام و تعهدى است كه انسان نسبت به ديگرى مىدهد و بدون شك كسى كه به خدا و پيامبر او ايمان مىآورد با اين ايمان تعهدات وسيعى را پذيرفته است.
[*]...قٰالَ إِنَّهُ يَقُولُ إِنَّهٰا بَقَرَةٌ لاٰ فٰارِضٌ وَ لاٰ بِكْرٌ عَوٰانٌ بَيْنَ ذٰلِكَ ...بقره٦٨/.
[**]وَ الَّذِينَ هُمْ لِأَمٰانٰاتِهِمْ وَ عَهْدِهِمْ رٰاعُونَ .«و آنها كه امانتها و عهد خود را رعايت مىكنند»معارج٣٢/.