شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٢٤٩ - عَمّ و عَمّات (احزاب٥٠/ )
مىباشند كه براى جمعآورى زكات و ادارۀ بيت المال اسلام تلاش و كوشش مىكنند و آنچه به آنها داده مىشود در حقيقت به منزلۀ مزد و اجرت آنهاست و لذا فقر در اين گروه بههيچوجه شرط نيست.(ج ٢٢١/٣-٢٢٢،ج ٤/٨،ج ٢٨٥/٩.)
ع م م
عَمَّ:(نبأ١/.)[*]
مخفف«عمّا»و مركب از«عن»حرف جرّ و«ما»استفهاميه است(نون در ميم ادغام شده و الف ما هم افتاده و تخفيف پيدا كرده«عَمَّ»شده است يعنى ازچه چيز؟).
در نخستين آيۀ سورۀ نبأ به عنوان يك استفهام آميخته با تعجب مىفرمايد:«آنها ازچه چيز از يكديگر سؤال مىكنند؟»عَمَّ يَتَسٰاءَلُونَنبأ١/.
در جملۀ فوق ممكن است تنها اشاره به كفار باشد كه آنها همواره دربارۀ معاد از يكديگر سؤال مىكردند و اين احتمال نيز وجود دارد كه منظور از آن سؤال از مؤمنان باشد و يا سؤال از شخص پيامبر(ص).(ج ٦/٢٦-٧.)
عَمّ و عَمّات:(احزاب٥٠/.)[**]
واژۀ«عَمّ»به معنى«عمو»(برادر پدر)است و جمع آن«اعمام»مىشود كه در آيۀ ٦١ سورۀ نور به كار رفته[***].همچنين واژۀ«عمّات»جمع«عمّه»(خواهر پدر)است.
اين بخش از آيه به پيامبر(ص)مىگويد:«دختران عموى تو و دختران عمهها و دختران دائى تو و دختران خالههايى كه با تو مهاجرت كردهاند اينها نيز بر تو حلالند».به اين
[*]عَمَّ يَتَسٰاءَلُونَنبأ١/.
[**]...وَ بَنٰاتِ عَمِّكَ وَ بَنٰاتِ عَمّٰاتِكَ وَ بَنٰاتِ خٰالِكَ وَ بَنٰاتِ خٰالاٰتِكَ اللاّٰتِي هٰاجَرْنَ مَعَكَ ...احزاب٥٠/.
[***]...أَوْ بُيُوتِ أَعْمٰامِكُمْ أَوْ بُيُوتِ عَمّٰاتِكُمْ ...«بر شما باكى نيست كه از خانههاى عموهايتان ياخانههاى عمّههايتان غذا بخوريد...»نور٦١/.