دانشنامه ایران - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ٨٦٥ - آرتور اول
آرتور اول
نویسنده (ها) :
آخرین بروز رسانی :
چهارشنبه ١١ دی ١٣٩٨
تاریخچه مقاله
آرْتورِ اَوَّل [ārtūr-e avval] (١١٨٧- ١٢٠٣م؟/٥٨٣-٥٩٩ق؟)، دوک برُتانْی و نوۀ هنری دوم، پادشاه انگلستان. او بر سر چندین ایالت فرانسوی که منافع فیلیپ اُگوست، پادشاه فرانسه نیز در آنها بود، با عمویش جان، پادشاه انگلستان به رقابت برخاست.
وی در اکتبر ١١٩٠ از طرف عموی دیگرش، ریچارد اول معروف به شیردل که فرزندی نداشت، به عنوان وارث تاج و تخت تعیین شد. پدرش، جِفری چهارمین پسر هنری دوم بود و چون قبل از تولد آرتور درگذشت، مسئلۀ سرپرستی آرتور به کشمکش بین ریچارد و فیلیپ انجامید. آرتور از ١١٩٦م در دربار فیلیپ پرورش یافت و این امر سبب شد که ریچارد وی را به نفع برادر خود، جان از سلطنت محروم کند. بعد از مرگ ناگهانی ریچارد، جان به عنوان پادشاه انگلستان و نُرماندی پذیرفته شد، ولی فیلیپ حقوق آرتور نسبت به برتانی، آنْژو، آکیتِن و مِن را به رسمیت شناخت و دخترش ماری را به نامزدی دوک جوان درآورد. در این میان، مداخلۀ اِلِئونورد‘آکیتِن، بیوۀ هنری دوم که حکومت آکیتن و آنژو را از آنِ جان میدانست، وضع را پیچیدهتر کرد. طی جنگی که در ١٢٠٢م رخ داد، آرتور به اسارت جان درآمد و زندانی شد و مطابق اخبار رسیده یا به دست خود جان، یا به فرمان وی به قتل رسید. (١١٦)