دانشنامه ایران - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ٢٢٢١ - آرمینیوس
آرمینیوس
نویسنده (ها) :
آخرین بروز رسانی :
پنج شنبه ٥ دی ١٣٩٨
تاریخچه مقاله
آرْمینیوس [ārmīniyūs]، یاکوبوس (در هلندی: یاکوب هارمِنْسِن یا هِرمانس) (١٥٦٠- ١٦٠٩م/ ٩٦٨- ١٠١٨ق)، عالم الاهیات و روحانی اصلاحگر هلندی که با تعالیم سختگیرانۀ کالوَنی در مورد تقدیر مخالفت کرد و نظام اعتقادی خویش را که بعدها به نام خود او خوانده شد، ایجاد کرد.
آرمینیوس پس از مرگ پدر با حمایت یکی از استادان دانشگاه ماربورگ بهتحصیل در دانشگاههای لیدن (١٥٧٦-١٥٨٢م)،بازِل و ژنو(١٥٨٢-١٥٨٦م) پرداخت. وی در ١٥٨٨م منصب روحانی یافت؛ در ١٦٠٣م به استادی الاهیات در دانشگاه لیدن فرا خوانده شد و تا هنگام مرگ در آن سمت باقی بود.
آرمینیوس در آغاز رأی کالون را در مورد سرنوشت پذیرفته بود؛ در این دیدگاه، آنان که برای رستگاری انتخاب میشوند، پیش از هبوط آدم تعیین شدهاند. اما وی به تدریج در اینباره دچار تردیدهایی شد؛ اعتقاد به سرنوشت ازلی در نظر او بس خشن بود، زیرا در این حال، تصمیم انسان نمیتواند نقشی در نیل به نجات داشته باشد. از اینرو، آرمینیوس به گزینش مشروط روی آورد که بر طبق آن، خداوند کسانی را برای حیات انتخاب میکند که با ایمان خود دعوت الاهی به رستگاری را اجابت کنند. منظور او از چنین ادعایی آن بود که بر رحمت خداوند بیشتر تأکید کند و همین اندیشه بود که بعدها در مذهب متُدیسم انگلستان و ایالات متحده مؤثر واقع شد. (١٩٧)