افليمون \aflīmūn\، سيماشناس‌ يونانی‌ سدۀ ٢ م و مؤلف‌ اثری در همين‌ فن‌. وی در لاذقيه‌ زاده‌ شد و در ازمير به شهرت‌ رسید (سارتن‌، I / ٢٦٧, ٢٧١).
افليمون‌ در منابع‌ كهن‌ عربی‌، به‌ خطا، معاصر بقراط شمرده‌ شده‌ است‌. وی مدعی‌ بوده‌ است‌ كه‌ از تركيب‌ اندامهای اشخاص‌ يا از چهرۀ ايشان‌، به‌ خلقيات‌ آنان‌ پی می‌برده‌، و سخنی‌ كه‌ در زمينۀ استنباط يكی‌ از ويژگيهای خلقی‌ بقراط از تصوير او (يا با ديدن‌ خود او) به‌ وی نسبت‌ داده‌ شده‌، بسيار شهرت‌ يافته‌ است‌ (ابن‌جلجل‌، ١٧؛ ابوحيان‌، ١٧٢؛ قفطی‌، ٦٠، ٩١-٩٢؛ ابن‌ ابی‌ اصيبعه‌، ١ / ٢٧؛ ابن‌عبری، ٨٥-٨٦). اين‌ داستان‌ كه‌ در اصل‌ منسوب‌ به‌ زپيرن‌ است‌ و دربارۀ سقراط گفته‌ شده‌، در مقياس‌ گسترده‌تری به‌ افليمون‌ منسوب، و موجب‌ شهرت‌ بيشتر وی گرديده‌ است‌ (اشتاين‌اشنايدر، ٧٩؛ روزنتال‌، ٣٤٢).
داستان‌ يادشده‌ ظاهراً نخستين‌ بار در سر الاسرار، اثر مجعول‌ منسوب‌ به‌ ارسطو، نقل‌ شده‌، و از آنجا به‌ منابع‌ عربی‌، عبری و سرانجـام‌ اروپـايی‌ راه‌ يـافته‌ است‌ ( الاصول‌ ... ، ١ / ١١٧؛ نيز نك‌ : اشتاين‌اشنايدر، ٧٩-٨٠, ١٠٧).
اثر مشهور افلیمون در سيماشناسی‌ شامل‌ ٧٠ فصل‌ است‌. اين‌ كتاب‌، پس‌ ‌از كتاب‌ سيماشناسی‌ مجعولی‌ كه‌ به‌ ارسطو منسوب‌ شده‌ است‌، كهن‌ترين‌ اثر به‌ جا مانده‌ در اين‌ فن‌ به‌ شمار می‌رود. از عواملی‌ كه‌ به‌ اين‌ كتاب‌ اهميت‌ و اعتبار بخشيده‌، تأثير آن‌ در دانش‌ جانورشناسی‌ است‌. سيماشناسان‌ يونان‌ بر آن‌ بوده‌اند كه‌ هر يك‌ از خصلتهای گوناگون‌ انسانها در يكی‌ از جانوران‌ برجستگی‌ ويژه‌ دارد و از اين‌ رو، هر كس‌ بخواهد با فن‌ سيماشناسی‌ آشنا شود، بايد جانورشناسی‌ را نيز بداند. بر اين‌ پايه‌، افليمون‌ نيز فصل‌ دوم‌ كتاب‌ خود را به‌ شرح‌ ويژگيهای ٩٢ گونه‌ از جانوران‌، ازجمله‌ درندگان‌، پرندگان‌، خزندگان‌ و حشرات‌ اختصاص‌ داده‌ است‌ (اولمان‌، ١٨-١٧؛ روزنتال‌، ٢٥٢؛ نيز نك‌ : رازی، ٩٨- ٩٩).
سخنان‌ حكمت‌آميز بسياری كه‌ از افليمون‌ نقل‌ شده‌، بر شهرت‌ وی افزوده‌ است. او اثری نیز دربارۀ آمیزش دارد (دوزی، ٣٤٢).

مآخذ

ابن‌ ابی‌ اصيبعه‌، احمد، عيون‌ الانباء، به‌كوشش‌ آوگوست‌ مولر، قاهره‌، ١٢٩٩ ق / ١٨٨٢ م؛
ابن‌جلجل‌، سليمان‌، طبقات‌ الاطباء و الحكماء، به‌كوشش‌ فؤاد سيد، قاهره‌، ١٤٠٥ ق / ١٩٨٥ م؛
ابن‌عبری، غريغوريوس‌، تاريخ‌ مختصر الدول‌، به‌كوشش‌ انطون‌ صالحانی‌، بيروت‌، ١٤٠٣ ق / ١٩٨٣ م؛
ابوحيان‌ توحيدی، علی‌، الهوامل‌ و الشوامل‌، به‌كوشش‌ احمد امين‌ و احمد صقر، قاهره‌، ١٣٧٠ ق / ١٩٥١ م؛
الاصول‌ اليونانية للنظريات‌ السياسية فی‌ الاسلام، به‌كوشش‌ عبدالرحمان‌ بدوی، قاهره‌، ١٩٥٤ م؛
رازی، محمد بن زکریا، المنصوری فی‌ الطب، كويت‌، ١٤٠٨ ق / ١٩٨٧ م؛
قفطی‌، علی‌، تاريخ‌ الحكماء، بغداد، مكتبة المثنى‌؛
نيز:

Dozy, R., «Über einige in Granada entdeckte arabische Handschriften», ZDMG, ١٨٨٢, vol. XXXVI;
Rosenthal, F., Das Fortleben der Antike im Islam, Zürich, ١٩٦٥;
Sarton, G., Introduction to the History of Science, Baltimore, ١٩٢٧;
Steinschneider, M., Die Arabischen Übersetzungen aus dem Griechischen, Graz, ١٩٦٠;
Ullmann, M., Die Natur und Geheimwissen schaften im Islam, Leiden, ١٩٧٢.
محمدعلی‌ مولوی (دبا)