دانشنامه ایران - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ٢٠١٤ - اردلافی
اردلافی
نویسنده (ها) :
آخرین بروز رسانی :
سه شنبه ١٠ دی ١٣٩٨
تاریخچه مقاله
اُرْدِلافّی [ordelāffī]، نام خانوادهای از اشراف ایتالیا که سالهایی متمادی از سدههای ١٤ و ١٥م را در شهر فُرْلی و نواحی مجاور آن در رُمانیا حکومت میکردند. از مطالب کتاب دوزخ اثر دانته، چنین برمیآید که فرلی تا پیش از اوایل سدۀ ١٤م کاملاً تحت تسلط آنها قرار گرفته بوده است. در ١٣٠٧م اِسکارپِتّا اردلافی با عنوان «فرماندهِ مردم» زمام حکومت فرلی را به دست گرفت.
این خانواده از گیبِلینها ــ طرفداران امپراتوران مقدس روم ــ بودند و در سدۀ ١٤م، فُرلیمْپوپولی و چزِنا را به قلمرو حکومت خود اضافه کردند. سرانجام طرفداران پاپ (گوئِلفها) مبارزهای را برضد آنها ترتیب دادند که منجر به ٣ سال جنگ بین آنها گردید. در این جنگ که به نفع طرفداران پاپ تمام شد، فرانچسکو اردلافی و همسرش سرسختانه از چزنا دفاع کردند. گرچه در آن موقع فرانچسکو فرلی را از دست داد، ولی در ١٣٧٦م پسرش سینیبالدو آن شهر را باز پس گرفت. با قیامی عمومی که گروه طرفدار پاپ در ١٤٠٥م برپا کرد، بار دیگر قدرت از چنگ این خانواده خارج شد، ولی طولی نکشید که حکومت باز به دست آنها افتاد. در بقیۀ سالهای سدۀ ١٥م، قلمرو موروثی این خانواده چندین بار بین آنها و طرفداران پاپ دست به دست شد، تا سرانجام پینوی سومِ اردلافی روی کار آمد. پینو بعد از اینکه با کشتن برادرش چِکّوی سوم به فرمانروایی رسید، همسر اول، مادر و همسر دوم خود را به قتل رساند و سرانجام، خود توسط همسر سومش در ١٤٨٠م به هلاکت رسید. پاپ سیکْسْتوس چهارم دست این خانواده را از فرلی کوتاه نمود و بجز از مدت کوتاهی (١٥٠٣-١٥٠٤م) که خانوادۀ اردلافی باز قدرتی به دست آوردند، دیگر ذکری از آنها نشده است. (١١٦)