اِریسْمان [erīsmān]، آبادی‌ای در دهستان آقاعلی‌عباس از بخش امام‌زادۀ شهرستان نطنز(استان اصفهان) ( نشریه...، ١٢). این آبادی با ٠٢٠‘١ متر ارتفاع از سطح دریا، در °٣٣ و ´٤٠ عرض شمالی و °٥٢ طـول شرقـی جغرافیـایی، در کنار راه‌آهن تهران ـ یزد و در ٢٠ کیلومتری شمال شرقی شهر نطنز قرار دارد. موقعیت این آبادی دشتی، و آب و هوای آن خشک است ( فرهنگ جغرافیایی...، ٨؛ نیز نک‌ : جعفری، ٦٦).
براساس شواهد، اریسمان از آبادیهای بسیار کهن ناحیۀ نطنز به‌شمار می‌رود، چنان‌که آثار برجای مانده از کوره‌های ذوب مس و کوره‌های پخت سفال در نزدیکی آبادی از نظر قدمت با آثار سیلک کاشان هم‌زمان است (توفیقیان، ٦). در این محل، بقایای واحدهای مسکونی، اشیاء و ظروف گلی، سفالی، سنگی و فلزی و چند مورد خمره‌های تدفین شده همراه با اجساد داخل آنها نیز کشف شده است (همو، ١٢-١٤، ٢٨-٢٩).
جمعیت اریسمان ٧٣٦‘١ نفر (٦٢١ خانوار) است (سرشماری...، ١٣٧٥ش، ٢). فعالیت اهالی گوناگون و شامل باغداری، زراعت،
دامداری و پرورش طیور است (سرشماری، ١٣٦٥ش، ١٢). کارگری و قالی‌بافی با طرح کاشان و نقش ترنج نیز رواج دارد (فرهنگ جغرافیایی، ٨- ٩). محصولات آن عبارت است از غلات، تره‌بار، انار، انجیر، زردآلو و گلابی (همان، ٩). آب موردنیاز از قنات و چاه عمیق تأمین می‌گردد (سرشماری، ١٣٦٧ش، ٢٧٤).
اریسمان مرکز دهستان آقاعلی‌عباس است (نشریه، همانجا) و دارای برخی واحدهای خدماتی، چند مسجد و حسینیه است. (سرشماری، ١٣٧٥ش،٣-٥؛ همان،١٣٦٥ش،١٣؛ فرهنگ جغرافیایی، همانجا). اهالی شیعی مذهب هستند و به زبان فارسی سخن می‌گویند (همان، ٨). محل بیشترین رفت‌وآمد اهالی شهر بادرود است ( فرهنگ اجتماعی...، ٢٧٤).

مآخذ

توفیقیان، حسن، گزارش حفاری محوطۀ باستانی اریسمان، کاشان، ١٣٨٠ش؛
جعفری، عباس، دائرةالمعارف جغرافیایی ایران، تهران، ١٣٧٩ش؛
سرشماری عمومی نفوس و مسکن (١٣٧٥ش)، شناسنامۀ آبادیهای کشور، شهرستان نطنز، مرکز آمار ایران، ١٣٧٦ش؛
همان (١٣٦٧ش)، فرهنگ آبادیهای کشور، استان اصفهان، مرکز آمار ایران، ١٣٦٩ش؛
همان (١٣٦٥ش)، فرهنگ آبادیهای کشور، شهرستان نطنز، مرکز آمار ایران، ١٣٦٨ش؛
فرهنگ اجتماعی دهات و مزارع شهرستان نطنز، جهاد سازندگی، تهران، ١٣٦٠ش؛
فرهنگ جغرافیایی آبادیهای کشور، کاشان، ادارۀ جغرافیایی ارتش، تهران،١٣٦٦ش، ج ٦٠؛
نشریۀ دفتر تقسیمات کشوری، معاونت سیاسی اجتماعی وزارت کشور، تهران، ١٣٧٩ش، شم‌ ٢.

عباس سعیدی