دانشنامه ایران - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ٦٣ - اروپا، جامعه اقتصادی
اروپا، جامعه اقتصادی
نویسنده (ها) :
آخرین بروز رسانی :
پنج شنبه ٥ دی ١٣٩٨
تاریخچه مقاله
اُروپا، جامِعۀ اِقْتِصادی [ jāmeʾe(a)- ye eqtesādī-ye orūpā] ، یا جامعۀ اقتصادی اروپایی، نیز بهطور غیررسمی معروف به بازار مشترک، سازمانی که در ١٩٥٧م/ ١٣٣٦ش با امضای پیمانی میان آلمان غربی (آلمان کنونی)، ایتالیا، بلژیک، فرانسه، لوکزامبورگ و هلند بنیاد گذارده شد. جامعۀ اقتصادی اروپا مهمترین سازمان در میان ٣ سازمانی بود که در ١٩٦٧م به یکدیگر پیوستند و جامعۀ اروپا (ه م) را پدید آوردند. هدف نهایی جامعۀ اقتصادی اروپا یکپارچگی اقتصادی کشورهای عضو بود که سرانجام به یکپارچگی سیاسی آنها میانجامید. این سازمان برای جابهجایی آزاد نیروی کار و سرمایه، برچیدن تراستها و کارتلها، و پدید آوردن سیاستهایی مشترک و دوجانبه دربارۀ نیروی کار، تأمین اجتماعی، کشاورزی، ترابری و بازرگانی خارجی میان کشورهای عضو تلاش میکرد.
در ١٩٥٨م انگلستان پیشنهاد کرد که بازار مشترک گسترش یابد و به منطقۀ بازرگانی آزادی میان دو سوی اقیانوس اطلس تبدیل شود. پس از آنکه این پیشنهاد از سوی فرانسه وتو شد، انگلستان شکل گرفتن انجمن بازرگانی آزاد اروپا (اِفْتا) را طرحریزی کرد و برخیاز دیگرکشورهای اروپاییکه عضو بازار مشترکنبودند،بهاینانجمن پیوستند. بازارمشترک و افتا از ١٩٧٣م گفتوگو بر سر رشتهای از موافقتنامهها را آغاز کردند که یکسان شدن سیاستهای اقتصادی دو سازمان را در بسیاری از زمینهها تضمین میکرد و تا١٩٩٥م همۀ کشورهای عضو افتا، جز ٤ کشور، از این سازمان جدا شدند و به اتحادیۀ اروپا پیوستند.
یکی از نخستین دستاوردهای مهم جامعۀ اقتصادی اروپا برقراری سطح قیمت یکسان برای محصولات کشاورزی در ١٩٦٢م بود. در ١٩٦٨م، تعرفههای داخلی (تعرفههای وضع شده برای بازرگانی میان کشورهای عضو) از میان برداشته، و تعرفۀ خارجی مشترکی تعیین شد. (١٩١)