دانشنامه ایران - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ١٤٨١ - اشپور
اشپور
نویسنده (ها) :
بخش موسیقی
آخرین بروز رسانی :
دوشنبه ١٢ خرداد ١٣٩٩
تاریخچه مقاله
اشپور \ešpor\، لودویگ یا لویی (١٧٨٤- ١٨٥٩ م / ١١٩٨-١٢٧٦ ق)، نوازندۀ ویولن، رهبر ارکستر و آهنگساز آلمانی که ساختههایش نمونۀ آثار آغازین دوران رمانتیسم در موسیقی آلمان است.
او با مطالعۀ پارتیتورهای موتسارت، شیوۀ آهنگسازی را فراگرفت. نوازندگی ویولن را نزد رهبر ارکسترِ براونْشوایگ (برونسویک)، و سپس در ١٨٠٢ م نزد فرانتس اِک آموخت. اِک او را، در سفری که به منظور اجرای برنامه به روسیه کرد، همراه خویش برد. اشپور در ١٨٢٠ م به نخستین سفر از ٦ سفر خود به انگلستان رفت. او در ١٨٢١ م به رهبری ارکستر دربار کاسِل رسید. اما تندروی سیاسی او طی سالهای بعد موجب خشم حامیاش، برگزینندۀ (اِلِکتورِ) هِسِن ـ کاسِل شد؛ همو در ١٨٥٧ م برای اشپور مستمری برقرار کرد. چندی نگذشت که دست چپ اشپور شکست و او دیگر قادر به نواختن ویولن نبود.
اگرچه اشپور با آهنگسازان پیشرو زمان خود مخالف بود، و از آثار وِبِر و نیز آثار متأخر بتهوون بدش میآمد، آثار واگنر را میستود و «هلندی پرنده» و «تانهویزِر» را اجرا کرد. «فاوست» (١٨١٦ م)، یکی از نخستین اپراهای رمانتیک آلمان، و «یِسُندا» ازجمله ١١ اپرای او هستند. از ٩ سمفونی او، چهارمین، یعنی «تقدیس صدا»، از همه موفقتر بود. او ١٥ کنسرتو برای ویولن (که شمارۀ ٨ آن را هنوز هم مینوازند)، ٣٤ کوارتِتِ زهی، ٤ کوارتت برای ٤ جفت ساز زهی و یک نونِت (قطعهای برای ٩ نوازنده) هم نگاشته است.
مآخذ
Americana, ٢٠٠٦;
Britannica, ٢٠١٠;
Columbia, ٦th edition;
Encarta, ٢٠٠٩.
بخش موسیقی