دانشنامه ایران - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ٣٨١ - اساکی
اساکی
نویسنده (ها) :
آخرین بروز رسانی :
جمعه ٢٩ آذر ١٣٩٨
تاریخچه مقاله
اِساکی [esākī]، لئو (نام اصلی: اِساکی رِئُنا) (ز ١٩٢٥م/ ١٣٠٣ش)، دانشمند ژاپنی در فیزیک جامدات و پژوهشگر اَبَررساناها که در ١٩٧٣م به همراه ایوار یِوِر و برایِن جوزِفسِن جایزۀ نوبل در فیزیک را دریافت کرد.

اساکی در ١٩٤٧م تحصیلات خود را در رشتۀ فیزیک دانشگاه توکیو به پایان رساند و به استخدام شرکت کُبه کُگْیو درآمد. او در ١٩٥٦م فیزیکدان ارشد شرکت سونی شد و در آنجا سرپرستی آزمایشهایی را برعهده گرفت که سرانجام او را به دریافت جایزۀ نوبل رسانید. اساکی در ١٩٥٩م درجۀ دکتری خود را از دانشگاه توکیو دریافت کرد.
کار اساکی در شرکت سونی در حوزۀ مکانیک کوانتوم و متمرکز بر پدیدۀ تونلزنی بود؛ در این پدیده، ماهیت موجی ماده الکترونها را قادرمیسازد از موانعی که قوانینمکانیک کلاسیک غیرقابل نفوذ میداند، بگذرند. وی با افزایش میزان ناخالصی نیمه رساناها، راههایی برای تغییر رفتار آنها ابداع کرد. این کار به اختراع دیودِ دوگانه انجامید که به دیودِ اساکی شهرتیافت؛ و نیز امکانات جدیدی برای توسعۀ فیزیک جامدات به وجود آورد که شرکای او در اخذ جایزۀ ١٩٧٣م نیز هریک جداگانه آن را کشف کردند. در ١٩٦٠م شرکت آی. بی. اِم او را برای تحقیقات بیشتر به ایالات متحده دعوت کرد. او در آزمایشگاههای تحقیقاتی آی. بی. اِم در یورک تاون ایالت نیویورک مشغول به کار شد، اما تابعیت ژاپنی خود را حفظ کرد. (١٢٨)