دانشنامه ایران - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ٦٩٧ - استانگنلیوس
استانگنلیوس
نویسنده (ها) :
بخش ادبیات جهان
آخرین بروز رسانی :
یکشنبه ٢٥ اسفند ١٣٩٨
تاریخچه مقاله
اِستانگنِلیوس \ [e]stā[n]gneliyus\ ، اِریک یوهان (١٧٩٣-١٨٢٣م/ ١٢٠٧- ١٢٣٨ق)، شاعر سوئدی. شعرهای او در شمار بهترین اشعار رمانتیک ادبیات سوئدی است.
او در جزیرۀ اولاند در جنوب شرقی سوئد زاده شد و بیشتر زندگی کوتاهش را همانجا گذراند. نزد آموزگاران خصوصی، و با بهرهگیری از کتابخانۀ پدرش که کشیش بود، درس خواند و سپس، کوتاهزمانی در دانشگاه لوند به تحصیل الٰهیات پرداخت. پس از آن در دانشگاه اوپسالا حقوق خواند و در ١٨١٥م در استکهلم کارمند دولت شد. او که دچار بیماری قلبی بود، برای تسکین درد به افیون و الکل روی آورد و خیلی زود، در ٣٠ سالگی، از پا درآمد؛ از این رو، در زمان خود شهرتی به دست نیاورد.
استانگنلیوس شعرهای بسیار سرود، اما تنها شماری از آنها در زمان حیاتش منتشر شد، و بقیه در طول سدۀ ١٩م به چاپ رسید. تأثیر شاتوبْریان و رمانتیسم آلمانی در شعرهای وی آشکار است. او هم در شعر تغزلی و هم در شعر روایی استاد بود. اشعار او چند دستهاند: حماسی، مانند «ولادیمیر بزرگ» (١٨١٧م)، که توصیف استادانهای است از پیروزی مسیحیت در روسیه در پایان سدۀ ١٠م؛ نمایشنامه به شعر، مانند «شهیدان» (١٨٢١م) و تراژدی باکانتِرنا (١٨٢٢م)؛ و مجموعههای شعر، مانند «سوسنها در شارون» (١٨٢١م)، که مجموعهای از شعرهای غناییِ دینی است. «مجموعۀ آثار» او که دربر گیرندۀ اشعار چاپنشدۀ بسیاری بود، از ١٨٢٤ تا ١٨٢٦م، کوتاهزمانی پس از مرگش، منتشر شد.
هم زندگی و هم آثار استانگنلیوس نمایانگر کشمکشی درونی میان احساسات شهوانی نیرومند و اندیشههای دینی بسیار پارسایانه است. در میان اشعار آغازینش، شعرهای غنایی پراحساس و شهوانی نیز وجود دارد. از زندگی او چیز زیادی دانسته نیست و حتى دربارۀ زمان سروده شدن بیشتر آثارش هم نمیتوان مطمئن بود. او یکی از درخشانترین و نیز غیرعادیترین شاعران رمانتیک سوئد است.
مآخذ
EA, ٢٠٠٦;
EB, ٢٠٠٨;
GLE.
بخش ادبیات جهان