دانشنامه ایران - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ٦٤٥ - ارتلیوس
ارتلیوس
نویسنده (ها) :
آخرین بروز رسانی :
چهارشنبه ١١ دی ١٣٩٨
تاریخچه مقاله
اُرْتِلیوس [orteliyūs] (در فلاندری: اُرْتِلْس)، آبراهام (١٥٢٧- ١٥٩٨م/٩٣٣-١٠٠٧ق)، نقشهنگار فلاندری و تاجر نقشه، کتاب و اشیاء عتیقه که اولین اطلس نوین را، به نام «فشردۀ چشمانداز جهان» در ١٥٧٠م به چاپ رسانید.
وی که حکاکی میدانست، در حدود سال ١٥٥٤م به تجارت کتاب و عتیقه پرداخت. ارتلیوس درحدود سال١٥٦٠م تحت تأثیر گِرارْدوس مِرکاتُرِ جغرافیدان به نقشهنگاری علاقهمند شد. او طی یک دهه، نقشهای دلشکل از دنیا (١٥٦٤م)، نقشۀ مصر (١٥٦٥م) و نقشۀ آسیا(١٥٦٧م) را تهیه کرد؛ همچنین اولین چاپ «فشردۀ چشمانداز جهان» را، شامل ٧٠ نقشۀ برگرفته از ٨٧ منبع که بهصورتی یکشکل حکاکی شده بود، فراهم آورد. این اطلس که طی چاپهای متعدد تا اواخر سال ١٦١٢م، بزرگتر و مرتباً روزآمد میشد، مشهورترین اطلس زمان خود شناخته شد.

ارتلیوس به عنوان جغرافیدان دربار فیلیپ دوم، پادشاه اسپانیا مجموعههایی از سکه، مدال و اشیاء عتیقه نیز گردآوری نمود و کتابهایی به چاپ رسانید. از اطلس ارتلیوس در ١٩٦٤م چاپی عکسی تهیه گردید. (١٠٦)