دانشنامه ایران - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ٤٨٣ - ارزگان
ارزگان
نویسنده (ها) :
محمد آصف فکرت
آخرین بروز رسانی :
دوشنبه ٩ دی ١٣٩٨
تاریخچه مقاله
اُرُزْگان [orozgān]، استانی در ناحیۀ مرکزی ـ جنوبی افغانستان. ارزگان با °٦٦ و ´١٤ طول شرقی و°٣٣ ´٣٤ عرض شمالی در اواسط مسیر رودخانههای هیرمند و ارغنداب واقع شده است. این استـان٧٨٤‘٣٠ کمـ٢ مساحتدارد و مرکز آن شهر ترینکوت است.
ظاهراً ارزگان با نام طایفۀ ارزگان (اروزگان) مرتبط است. کشف کتیبههایی به خط یونانی از روزگار یفتلیان از پیشینۀ تاریخی این ناحیه خبر میدهد. ارزگان پیش از آنکه به صورت استان (ولایت) درآید، شهرستان (حکومت کلان)، و از لحاظ تشکیلات اداری وابسته به استان قندهار بود. بخشهای ارزگان عبارتاند از ارزگان خاص، شهرستان، دایکندی، گیزاب، چوره، دهراوود، کجران و اجرستان (حجرستان). جمعیت استان را مردمان هزاره و افغان تشکیل میدهند و زبانشان فارسی و افغانی است.
استان ارزگان فاقد امکانات بهداشتی، فرهنگی و رفاهی است و از محرومترین استانهای افغانستان به شمار میآید.
جمع (برآورد ٢٠٠٥م): ٢٣٦‘٣٠٢ تن.*
مآخذ
تیمور خانوف، ل.، تاریخ ملی هزاره، ترجمۀ عزیز طغیان، به کوشش عزیزالله رحیمی، انتشارات اسماعیلیان، ١٣٧٢ش؛
دایرةالمعارف آریانا، کابل، ١٣٣٠ش؛
دولتآبادی، بصیراحمد، شناسنامۀ افغانستان، قم، ١٣٧١ش؛
عطاءالله خان، دپشتنو تاریخ، کابل، ١٣٥٦ش؛
کهزاد، احمدعلی، افغانستان در پرتو تاریخ، کابل، ١٣٤٦ش؛
نیز:
Britannica;
The Middle East and North Africa ١٩٨٤ -١٩٨٥, London.
محمد آصف فکرت