دانشنامه ایران - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ٢٠٩٩ - ارسالیه
ارسالیه
نویسنده (ها) :
ابوالحسن دیانت
آخرین بروز رسانی :
یکشنبه ٨ دی ١٣٩٨
تاریخچه مقاله
اِرْسالیّه ](a)[ersāliyye، اصطلاحی مالی در عصر دولت عثمانی، و آن به مالیات مقطوعی اطلاق میشده است که فرمانداران ایالات، سالانه به خزانۀ دولت مرکزی میفرستادند. نخستین آگاهی از کاربرد این اصطلاح به سلطنت سلطان سلیمان قانونی بازمیگردد. وزیر او، ابراهیم پاشا، در ٩٣١ق/ ١٥٢٥م برای اداره و تنظیم امور مالی قانونی وضع کرد که به موجب آن مقرر شد، اموال و وجوه مازاد بر مصارف ایالات که پیشتر به صورت هدایایی برای سلاطین عثمانی ارسال میشد، از این پس به خزانۀ دولت یا «خزینۀ عامره» فرستاده شود که این قبیل اموال «ارسالیه» نام گرفت.*
مآخذ
بکر، عبدالوهاب، الدولة العثمانیة و مصر، قاهره، ١٩٨٢م؛
نیز:
Pakalin, M. Z., Osmanlı tarih deyimleri ve terimleri sözlüğü, Istanbul, ١٩٨٣;
Seyyid Mahmud, Seyyid Muhammed, XVI. Aszrda Mısır eyâleti, Istanbul, ١٩٩٠;
Shaw, S. J., The Financial and Administrative Organization and Development of Ottoman Egypt, ١٥١٧-١٧٩٨, New Jersey, ١٩٦٢.
ابوالحسن دیانت