دانشنامه ایران - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ١٨٧٥ - آراتوس
آراتوس
نویسنده (ها) :
آخرین بروز رسانی :
چهارشنبه ٢٧ آذر ١٣٩٨
تاریخچه مقاله
آراتـوس [ārātūs] (ا ش ح٣١٥/ح ٢٤٥قم)، شاعـر یونانی اهل سُلی (در کیلیکیا)که بیشتر به سبب سرودهای به نام «پدیدهها» در نجوم، شهرت دارد. او در دربار آنتیگونوس دوم و آنتیوخوس اول میزیست و شعر آموزشـی شش هجایی «پدیدهها» تنها اثر برجای مانده از اوست. وی در ٧٥٧بیت نخست اثر خود، نوشتۀمنثورِ ائودُکسُسِ کنیدُسی(٣٩٠-٣٤٠قم) دربارۀ نجوم را به نظم آورده است، اما ابیات ٧٥٨ تا ١١٥٤، به نشانههای وضع هوا اختصاص دارد و بسیار شبیه اثری از تئوفراستُس دروغین، به نام «نشانههای توفان» است. منظومۀ او بیدرنگ شهرت یافت و شرح و تفسیرهای بسیار بر آن نوشته شده که مهمترین آنها، نوشتۀ اِبَرخُس (١٥٠ق م) هنوز بر جای مانده است. «پدیدهها» از نظر شکل به مکتب اسکندریه تعلق دارد، اما رواقیگرایی مؤلف لحنی بسیار جدی به آن میدهد. این شعر در میان رومیان شهرت فراوان یافت، چنانکه سیسرون، گرمانیکوس و آویِنوس آن را ترجمه کردند که دو ترجمۀ اخیر و بخشی از ترجمۀ سیسرون باقی مانده است. یکی از ابیات آغازین این منظومه که در یاری خواستن از زئوس است، شهرت بسیار دارد؛ زیرا پولُس حواری (اعمال رسولان، ١٧: ٢٨) آن را نقل کرده است. (١١٢)