آموزش علوم قرآن ط سازمان تبليغات - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٥٦٣ - آيات«حبط» به كافران اختصاص دارد
أُولئِكَ الَّذِينَ نَتَقَبَّلُ عَنْهُمْ أَحْسَنَ ما عَمِلُوا وَ نَتَجاوَزُ عَنْ سَيِّئاتِهِمْ فِي أَصْحابِ الْجَنَّةِ وَعْدَ الصِّدْقِ الَّذِي كانُوا يُوعَدُونَ.[١] اين بندگان هستند كه به نيكوترين اعمال خود، مقبول درگاه ما شده و از گناهانشان مىگذريم و داخل بهشت مىگردانيم. اين وعده صدقى است كه به آنها در (قرآن) بشارت دادهاند».
شايد اين آيه، در عام بودن جزاى اعمال، صريحترين آيه باشد و نمايانگر آن است كه خوبيهاى مؤمنان نابود نمىگردد، اگر چه از آنان گناه سرزده باشد. افزون بر آنكه گناهان آنان مورد آمرزش قرار مىگيرد و رحمت گسترده خداى مهربان- رحمتى كه براى پرهيزكاران است- كفيل گناهان آنان است.
خداى متعال، در اين آيه وعده داده است كه خوبيهاى مؤمنان را بپذيرد و پذيرش كردار نيك آنان را- به عصمت و دورى آنان از گناه در سراسر زندگى- مشروط نكرده است، آن گونه كه «معتزله» و معتقدان به «احباط» قائل هستند.
آياتى از اين گونه، در قرآن بسيار است كه مؤيد يكديگرند و بر حسب ظاهر، بدون تخصيص هستند كه لازمه آن، پذيرش كردار نيك به فرض، وجود گناه است.
بدون مخصص قوى و صريح براى اين آيات، نمىتوان گفت كه پذيرش كردار نيك در صورتى است كه از صاحب آن گناه سر نزده باشد و همان گونه كه توضيح خواهيم داد، مخصص اين چنين وجود ندارد.
آيات «حبط» به كافران اختصاص دارد:
همه آياتى كه نمايانگر «احباط» و تباهى كردار است، خاص كافران و مشركانى است كه با كفر و انكار از دنيا بروند. اينك نمونهاى از اين آيات را بيان مىكنيم:
ما كانَ لِلْمُشْرِكِينَ أَنْ يَعْمُرُوا مَساجِدَ اللَّهِ شاهِدِينَ عَلى أَنْفُسِهِمْ بِالْكُفْرِ أُولئِكَ حَبِطَتْ أَعْمالُهُمْ وَ فِي النَّارِ هُمْ خالِدُونَ.[٢]
[١] احقاف، ١٦.
[٢] برائت، ١٧.